નવા ઉખાણા સપ્ટેંબર** ૨૦૧૬

26 09 2016

answer

 

 

 

 

નવરાત્રીના ગરબા પહેલાં થોડું ભેજુ કસો !

 

******************************************************************************************************

૧.

એવી કઈ વસ્તુ છે જેને જાણ્યા પછી

બીજી કોઈ વિદ્યા ભણવાની જરૂરત નથી ?

બોલો બોલો બોલો શું ?

**

૨.

કાગળે લખેલું ભૂસાશે

પથ્થર પર કોતરેલું  ઘસાશે

કમપ્યુટરમાં લખેલું ઉડી જશે.

ક્યાં લખેલું જ્યાંનુ ત્યાં રહેશે ?

બોલો બોલો બોલો શું?

 

૩.**

દર વર્ષે આવે છે,

કાગડા, ગાયને જલસા છે.

બ્રાહ્મણોને તડાકો છે

બોલો બોલો બોલો શું?

**

૪.

રોજ આવે , વિસરી જવાય

લહાવો લુંટાય યા ભયભિત થવાય ?

બોલો બોલો બોલો શું ?

**

 





ભૂલી પડી

23 09 2016

way

 

 

 

 

 

 

***********************************************************************

વહાલભર્યા શબ્દોનો ગુંજારવ શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

અમાસની રાતમાં ચાંદનીનું અજવાળું શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

સંસારમાં રહીને ખરા દિલનો પ્યાર શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

કાવ્ય લખવા બેઠી વિષય શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

ગાડી ચલાવતાં નિયત સ્થળ શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

ઘડપણને દ્વારે જીવનનો મર્મ શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

સાથીનો સાથ છૂટ્યો વિશ્વાસ શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

ગુલબના છોડે કાંટા બેસુમાર ફુલ શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

ઈર્ષ્યાખોરોના ટોળામાં સહ્રદયી શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

મંદીરમાં કૃષ્ણને આંખો ખોળે, શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

જીવન પથ પર ડગ ઉપાડ્યો કેડી શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

**

જીંદગીને આરે આવી ઉભી” ધર્મ” શોધતાં શોધતાં ભૂલી પડી

 

 

 

 

 

 





‘તફાવત’

20 09 2016

 

car

 

heart

 

 

 

 

 

 

****************************************************************************************************************************************************

મોટર   મિકેનિક  પંકજના હાથમાં જાદુ હતો. ભલભલી ગાડીઓ ઠીક કરવામાં પાવરધો. બીજા મિકેનિક કરતાં તેનો પગાર ઘણો વધારે હતો. છતાં તેને સંતોષ ન થતો. પોતાની જાતને ગાડીનો પ્રખ્યાત ડોક્ટર માનતો હતો. જો કે તેમાં જરા પણ અતિશયોક્તિ ન હતી. કોઈ પણ ગાડી હોય ફોર્ડ ફિયાસ્ટા કે પછી  બી.એમ.ડબલ્યુ તેને ગાડીમાં શું તકલિફ છે તે પારખવામાં અથવા તેની મરમ્મત કરવામાં વાર ન લાગતી. ગમે  તેટલી હોંશિયારી હોય પણ કમાણી કાયમ બે આંગળ ઓછી પડતી. ઘરમાં બે બાળકો નાના હોવાથી તેની પત્ની કામ ન કરતી. પત્ની તેમજ બાળકોને ખૂબ પ્યાર કરતો. તેમની બધી જરૂરિયાતો દિલથી પૂરી કરતો.

એક વખત તેના મિત્રના સસરા આવ્યા. તેઓ હ્યુસ્ટનના પ્રખ્યાત ‘કાર્ડિયોલોજીસ્ટ’ હતા. તેમની બી.એમ. ડબલ્યુના કામ માટે જો ડીલર પાસે જાય તો ૨થી ૩ હજાર ડોલર થવાનો ભય હતો. પંકજ પાસે લગભગ ૯૦૦ ડૉલરમાં કામ થઈ ગયું.  ખુશ થઈ ડો. બિલિમોરાએ તેને ૫૦૦ ડોલર બક્ષિસ આપી.

કામ કર્યા પછી સાધારણ વાતચીત કરવા બેઠાં. બન્ને જણા સાથે કોફી અને ડોનટની મોજ માણી રહ્યા હતાં. પંકજના મોઢા પર ખાસ ખુશી ન જણાઈ.

‘ડો. બોલ્યા,’તું ખુશ નથી ભાઈ’. બન્ને ગુજરાતી હતા.

‘ડો. સાહેબ હું ખુશ તો છું, પણ એક વાત મારા ભેજામાં નથી ઉતરતી. ‘

ડો. ઘરે જતાં હતાં એટલે વાત કરવાનો સમય હતો. ‘કહી જો, મારાથી જવાબ અપાશે તો તને આપીશ’.

‘ઓ.કે. તમે હાર્ટના ડો. છો. હું ગાડીના હાર્ટનો ડો. છું . ડુ યુ એગ્રી ?’

બિલિમોરા પાસે આનો એક જ જવાબ હતો .’હા’.’

હવે પંકજ મુંઝાયો.

‘અરે બોલ ચિંતા ન કર’.

‘તો પછી મારી ને તમારી ઈન્કમમાં આટલો બધો તફાવત શાને’?

બિલિમોરા અવાચક થઈ ગયા. આવો સણસણતો સવાલ આવશે, તેનો અંદાઝ ન હતો. વાત તો તેની સાચી હતી. પણ આખરે ડો. હતા. એક મિનિટ વિચારીને બોલ્યા, બરાબર સાંભળજે, તને તારી મેળે ઉત્તર મળી જશે.

“હું જ્યારે હાર્ટ રિપેર કરું છું ત્યારે “ગાડી” ઓન હોય છે. ડોક્ટરનો પેશન્ટ જીવતો હોય છે. હા એ એનેસ્થેસિયાની અસર નીચે હોય તે સ્વાભાવિક છે.  તું જ્યારે રિપેર કરે છે ત્યારે “ગાડી ડેડ” હોય છે’. ચાલતી બંધ થઈ જાય પછી લોકો તારી પાસે રિપેર કરાવવા આવે છે. તું તેને જીવતદાન આપે છે.

સમજુ કો ઈશારા કાફી.મોટર મિકેનિક પંકજ અવાચક થઈ ગયો. તેને લાગ્યું ડો બિલિમોરાની વાતમાં સનાતન સત્ય છુપાયેલું છે. તેના હાથમાં કસબ છે. એ વાતનો ડો. બિલિમોરાએ સ્વિકાર કર્યો. અને તેને ૫૦૦ ડોલર એક્સટ્રા આપ્યા.

જ્યારે પણ આપણે વિચાર કરીએ છીએ કે ,’મારામાં અને અન્ય વ્યક્તિમાં ‘ તફાવત ક્યાં છે તે આપણને સ્વાર્થના ચશ્માથી નથી જણાતું. જો જરાક એક પળ થોભી વિચારીશું તો એ તફાવત સ્પષ્ટ નજર સમક્ષ તરી આવશે યાદ છે બિરબલ અને અકબરની એ મજાની વાર્તા. અકબરના હજામને બિરબલની ઈર્ષ્યા થઈ. તેણે બાદશાહના કાન ભંભેર્યા. બાદશાહે તેની સાન ઠેકાણે લાવવા એક કામ સોંપ્યું જેને માટે તેણે દસ ધક્કા ખાધાં. બિરબલે એ જ કામ એક ફેરામાં કરી બતાવ્યું. ત્યારથી એ હજામની બોબડી બંધ થઈ ગઈ.

મારી એક મિત્ર હમેશા ફરિયાદ કરતી. ‘હું વર્ષો જૂની છું આ કંપનીમાં પણ મને મેનેજરની પોસ્ટ કદી મળતી નથી’.  તેનું કારણ તેને ખબર ન હતી પણ ઓફિસમાં જાહેરમાં ચર્ચાતી, એ એકબીજાની વાત હમેશા મીઠું મરચું ઉમેરીને કરતી. હવે બિલાડીને ગળે ઘંટ કોણ બાંધે?

‘તફાવત’ એ ખૂબ  ન્યાયી શબ્દ છે. હકિકતમાં એ તફાવત છે જ નહી. એને કદાચ ‘ન્યાયી’ કહી શકાય. હમેશા જે ને જે પણ મળે છે તે એના કર્મના અનુસાર પ્રાપ્ત થતું હોય છે. નરસિંહ મહેતાએ કેટલું સુંદર જણાવ્યું છે, ” જેહના ભાગ્યમાં જે સમે જે લખ્યું તેહને તે સમે તે જ પહોંચે”.

તફાવતને જો ન્યાય આપીએ તો એમ કહી શકાય , મારો ભાઈ નાનો છે અમારા બન્નેની ઉમરમાં તફાવત છે. તેને કારણે મારી જવાબદારી વધારે હોય તે સ્વાભાવિક છે. જો તેને ‘હકારત્મકતા’ને ત્રાજવે તોળીશું તો સાચો ઉત્તર પ્રાપ્ત થશે. બાકી નકારત્મકતા અને અફસોસનું સામ્રાજ્ય છવાઈ જશે.

તફાવત નરી આંખે જણાય છે. તેની પાછળનું રહસ્ય છતું થાય પછી તે આપોઆપ સરી જાય છે. જ્યારે પણ આંખ સમક્ષ તફાવત જણાય ત્યારે ઉંડો શ્વાસ લઈ પરિસ્થિતિની છણાવટ કરવી. આ તફાવત સામાજીક સ્તરે, આર્થિક સ્તરે, રાજકિય સ્તરે કે પછી સંબંધોમાં પણ કેમ ન હોય?  ભેદ આપોઆપ ઉકલી જશે.

અસ્તુ

 





શ્રદ્ધાનું બીજું નામ શ્રાદ્ધ

17 09 2016

memory

 

 

 

 

 

 

*****************************************************************************************************************

આમ તો વિછડેલાં પ્રિયજનો કદી અંતરપટમાંથી ભુંસાતા નથી. વડીલોના આશિર્વાદ તો સદા વરસતા જ હોય છે. ખબર નહી કેમ શ્રાદ્ધના દિવસો આવે અને હ્રદય એક ધબકારો ચૂકી જાય છે. હિંદુ ધર્મની આ તો વિશિષ્ટતા છે. દરેક વ્યક્તિ, પ્રસંગ યા પૌરાણિક વિષયોનું સુંદર સંકલન આખા વર્ષ દરમ્યાન સાંકળી લેવામાં આવે છે.

આજની પ્રજા આ અદભૂત સત્યથી અજાણી છે. એમાં તેમનો વાંક નથી. એમનામાં સિંચન કરનાર માતા અને પિતા પણ આ બધાથી પરિચિત નથી. ‘કહેવાય છે, કુવામાં હોય તો હવાડામાં આવે’. ૨૧મી સદી ખૂબ પ્રગતિ અને નવી નવી શોધખૉળ કરી.  જૂનું વિસારે પાડવામાં  નુક્શાન આપણને જ છે.

આજે અમેરિકામાં “માય એન્સેસ્ટ્રી’ બહુ પ્રચલિત બન્યું છે. આજની પ્રજાને તેમના મૂળ ક્યાં છે તે જાણવામાં ખૂબ રસ છે. આપણા દેશમાં આ પ્રથા સદીઓથી ચાલી આવી છે. જો કદાચ તમે પણ ન જાણતા હો તો તેનો ઈતિહાસ ખૂબ રસપ્રદ છે.

આપણે ત્યાં દરેક ધર્મના લોકોને જાત્રાએ જવાની પ્રથા છે. દાખલા તરિકે અમારા કુટુંબમાં શ્રી કૃષ્ણના દર્શન માટે ‘ગોકુળ’ જવાની પ્રથા છે. હવે ગોકુળમાં દરેક કુટુંબને પોતાનો ‘ગોર મહારાજ ‘હોય. જે તેમના યજમાનની આગતા સ્વાગતા કરે. તેમની રહેવાની વ્યવસ્થામાં સહાય કરે. તેમની સથે રહે તેટલા દિવસ સાથ આપે. જવાના સમયે યજમાન તેમને યથાશક્તિ તેમની જરૂરિયાતોને લક્ષમાં લઈ મદદ ( દક્ષિણા) કરે. આ પ્રથા બાપદાદાના સમયથી ચાલી આવતી હોય. તે ગોર મહારાજના કુટુંબમાં પણ આ પ્રથાનો સિલસિલો ચાલુ હોય.

જ્યારે હું ખૂબ નાની હતી ત્યારે ગોકુળ ગઈ, અમારા ગોરનું નામ રણછોડજી, ખાતાવહી લઈને આવ્યા. મને કહે ‘બેટી કુછ સુનના ચાહતી હો’?

મેં હા પાડી, મારા દાદાના દાદા અને તેમના દાદા અને તેમના દાદા. કેટલી પેઢી સુધીના નામ વાંચી સંભળાવ્યા. મને સાંભળવાની મઝા આવી. મિત્રો આજે આ પ્રસંગ લખી કુટુંબના સર્વ વડિલોને પ્રણામ પાઠવવાનો ઈરાદો છે.

બાકી શ્રાદ્ધના દિવસોમાં કાગવાસ નાખીને પુણ્ય કમાવું નથી. હા, બની શકે તો કોઈ જરૂરત મંદની આંતરડી ઠારી શકીએ તો તેના અંતરની દુઆ મળે ખરી. સ્વાર્થ માટે નહી પણ તેને જે સંતોષ થયો અને એને ખુશીનું પ્રદાન થાય.  બાકી આવા સારા કાર્ય કરવા માટે કોઈ ચોઘડિયા કે દિવસની જરૂરત હોતી નથી. તેને માટે તો ૨૪/૭નો સમય અનુકૂળ છે.

પૂનમથી અમાસ સુધીના દિવસોમાં કોઈનું કોઈ આ જીવે ગુમાવ્યું છે. સહુને પ્રેમ પૂર્વક પ્રણામ. તેઓ જ્યાં પણ ,જે પણ અવસ્થામાં હોય તેમને સુખ પ્રાપ્ત થાય. બાકી આત્મા કદી મરતો નથી, કદી પાણી તેને  ભિંજવી શક્તો નથી યા અગ્નિ તેને બાળી શકતો નથી.

ૐ શાંતિઃ  શાંતિઃ  શાંતિઃ





“હું ગૌરવવંતો ગુજરાતી”

13 09 2016

gujarat

 

 

 

 

 

 

*************************************************************************************************************************************************

હા, હું ગુજરાતણ જન્મી મુંબઈમાં મોટી થઈ, પરણી અને અમેરિકા આવી. સાચું પૂછો તો અમદાવાદ યા ગુજરાતમાં કોઈ કહી શકાય અથવા જેને ત્યાં રહી શકાય એવા એક પણ ગુજરાતીને ઓળખતી નથી.  કદાચ આમાં અતિશયોક્તિ લાગશે. હા, ગયે વર્ષે પહેલીવાર અમદાવાદ ગઈ, રહી અને મિત્રો પામી.

ખેર વાત આજે ગુજરાતીની છે. પછી તે ભાઈ હોય કે બહેન. આપણને સહુને ખબર છે ,જો આપણું કોઈ સહુથી વધારે અહિત કરી શકે એવું જો કોઈ હોય તો તે નજીકના સાગાં યા કુટુંબીજનો. કારણ ખુલ્લું છે, તેમને આપણી જીંદગીની રજેરજ ખબર છે. તેવી રીતે ગુજરાતીઓનું જો સહુથી કોઈ ખરાબ કરી શકે તેમ હોય તો તે ‘બીજો ગુજરાતી’ જ છે. તેમાં શંકાને સ્થાન નથી.

હૉટલમાં ચા મંગાવવાની આદત કોલેજ કાળથી છે. વિલ્સનમાં ભણતી ત્યારે ખાસ  ‘દરિયા વિહારમાં’ મસાલા ચાય પીવા જતાં. અને જો ખૂબ આનંદમાં હોઈએ ત્યારે ચર્ચગેટ પર “રેશમ ભવન ટી હાઉસમાં’ શું ભવ્ય રેસ્ટોરન્ટ હતી. આજે છે કે નહી તે ખબર નથી આ તો ૧૯૬૧ થી ૧૯૬૫ સુધીની વાત છે.

 

માખીવાળો ટૂચકો અત્યાર સુધીમાં ત્રણેક વાર વાંચ્યો છે પણ ભલા ભાઈ અડધી ચા મંગાવવાળાં અમદાવાદીઓ પણ આટલી હદ સુધી નીચે નથી ઉતર્યા. જો માખી ચાના કપમાં હોય તો નથી લાગતું એ ચા કોઈ પણ પી શકે ? ગુજરાતીઓ વેપારી છે. વેપલો એ  તેમનો “મોટો ગુણ ” છે. હા, ‘યેન કેન પ્રકારેણ કમાતાં અંગુઠા છાપ લોકો’, તેને બદનામ કરે છે. તેથી કાંઇ સમસ્ત ગુજરાતી પ્રજાને દોષ ન દેવાય. હસતાં મોઢા જેવો જેનો દેખાવ છે, ‘એ ગુજરાત હિંદનો’ ખૂબ સુંદર પ્રાંત છે.  ગુજરાતણ જ્યારે ગુજરાતી સાડી પહેરીને ગરબે ઘુમતી હોય ત્યારે તો ઈંદ્રની અપ્સરા પણ ઝાંખી પડી જાય, ખરું પૂછો તો ભારત દેશના કોઈ પણ પ્રાંતની સ્ત્રી તેના પ્રદેશને આગવી રીતે રજૂ કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.

‘પૈસો” કોને વહાલો નથી ? પૈસો સર્વસ્વ નથી, પણ જીવનની સહુથી અગત્યની જો કોઈ પણ ચીજ હોય તો તે પૈસો છે એમાં બે મત પણ નથી. જેને અંગ્રેજી ગળથૂથીમાં મળ્યું હોય એવા લોકોને બાદ કરતાં જેઓ આપમેળે આગળ આવી શિખ્યા હોય અને ભૂલ કરે તો તેમાં વાંધો શો છે? તમને ખબર છે, અમેરિકનો આપણા પર ફિદા છે કે,’ તમારી ભાષા ઈંગ્લીશ નથી છતાં તમે આવું સુંદર બોલી સામેવાળાને સમજાવી શકો છો”? વાત વાતમાં અંગ્રેજી શબ્દો ઘુસાડી બન્ને ભાષાનો કચરો કરવો એ અભણ કરતાં ભણેલાં વધુ કરે છે.

નવા નવા માસિક શરૂ કરશે ગુજરાતીમાં અને નામ હશે ઈંગ્લીશમાં. કેમ તેની સાથે વાંધો નથી લેતાં ?  ચિત્રલેખા, ઝગમગ, સંદેશ, જન્મભૂમી નામો યાદ છે? હવે ફિલિંગ્સ અને બ્રેઈન ગેમ રખાય છે.  ગુજરાતીઓ કોઈ પણ જાતનું ખાણું બનાવી શકે છે એ તેમને વરેલી કળા છે. તમે નહી માનો, અમેરિકનો, મેક્સીકનો અરે ચાઈનિઝ પણ હવે આપણા મસાલાવાળું ખાતાં થઈ ગયા છે,

હજુ ગઈ રાતની જ વાત છે, મારી અમેરિકન બહેનપણીની ભાણેજ મારી સાથે ફેસ ટાઈમ કરીને એક વર્ષના બાળકને શું ખવડાવી શકાય તે પૂછતી હતી. જ્યારે તેને મગની દાળ સુપ બનાવીને પિવડાવવાનું કહ્યું તો ખુશ થઈ ગઈ. મગને પણ ચડાવીને સુપની જેમ પિવડાવવાનું કહ્યું તો થેન્ક્યુ નો વરસાદ વરસાવ્યો. આપણામાં રહેલી આવડત વિષે ગર્વ અનુભવો. કહેવાય છે” જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત”. હા, જો તમે તમારી જાતને નીચી સાબિત કરશો તો તેમાં તમારો વાંક છે. જે છો તે ઉન્નત મસ્તકે સ્વિકારો.

તમે નહી માનો, આપણા જ બાળકો પોતાના માતા અને પિતાની મશ્કરી કરતાં જોયા છે. તેઓ ભૂલી જાય છે ખાલી ગજવે અમેરિકા આવેલા માતા અને પિતાએ તેમને ભણાવ્યા. અગવડ સહન કરી. કુપન વાપરી તમને આજે આ સ્થળે પહોંચાડ્યા છે. તેમનો ઉપકાર માનો. તેમને ઈજ્જત અને આદર આપો. તમે તમારા પરિવાર સાથે જલસા કરો છો, તેના પાયામાં તેમની મહેનત અને પસીનાની કમાઇ છે. બાકી ભણ્યા એટલે આ દેશમાં પૈસા કમાવા એ તો ડાબા હાથનો ખેલ છે. એ પૈસાથી કેટલા જીવોનો ઉદ્ધાર કરો છો એ અગત્યનું છે.

જે ગુજરાતીઓ ગૌરવભેર જીવતાં નથી તેમને માટે કસરત પાનના ગલ્લાં સુધી અને ફટફટિયા પર ચાર જણાની સવારી. તેમને શિક્ષણ શું મળ્યું છે. તેમની દોટ અને પહોંચ કેટલી. આ તો પેલાં ડોશીમાં જેવું થયું.

“મારા ચંપકને ત્યાં હંસા અને ચંપકની ચકલી જુદી”.  ડોશીમા જન્મ ધરીને રાજપીપળાની બહાર ગયા ન હતાં. તેમનો દીકરો પરદેશ ગયો, માને બોલાવી. માને એચ અને સી અક્ષર વાંચતાં ક્યાંકથી આવડ્યું  હતું.  ગુજરાતીઓની ઠેકડી ન ઉડાડો. જેમની માતાને કોઈ જાતનું શિક્ષણ નથી મળ્યું, જેમના પિતા પૈસા કમાવામાં મશગુલ એમના બાળકોને આપમેળે આગળ આવતાં કોઈ રોકી ન શકે.

તમે નહી માનો આપણા બાળકો હવે અમેરિકનોને પરણે છે. જે સાવ સામાન્ય બનાવો છે. નોંધનિય તો એ છે કે તેમના બાળકો પણ થેપલાં , છુંદો અને ઢોકળા પ્રેમથી ખાય છે. તમે કહો એટલાની શરત લગાવું જો કોઈ પણ ચાઈનિઝ, અમેરિકન કે બ્રિટિશર એમ કહે, તમારા સમોસા અને બટાટાવડા અમને નથી ભાવતાં તો તમે કહો એ હારી જવા તૈયાર છું

યાદ રહે ગાંધીજી આફ્રિકા ગયા ત્યારે તેમને આશરો આપનાર ગુજરાતી હતા. પૂજ્ય ગાંધીબાપુ, સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ અરે ભૂતકાળ ભૂલી જાવ. આપણા સહુના લાડીલા વડા પ્રધાન પણ ગુજરાતી છે !

ચાલો ત્યારે જમણા હાથમાં પાણી લો અને કનૈયા સમક્ષ પણ લો ,’ આજથી ગુજરાતીઓની ફિરકી લેવી બંધ.”

 

 

 

 

 





૯/૧૧/૨૦૧૬ ભૂતકાળની ભૂતાવળ

11 09 2016

 

 

 

 

9-11

 

 

 

 

 

******************************************************************************************************************************************************

યાદ કરો એ ૨૦૦૧ની, ૧૧મી સપ્ટેમ્બરની સવારના ૯॥ વાગ્યાનો સુમાર.  હું બેંકમાં કામ કરતી હતી. અચાનક મારી રોજની કસ્ટમર આવી તેને ખબર હતી બેંકમાં અંદર ટી. વી. છે. ખૂબ ગભરાયેલી હતી. બોલવામાં પણ થોથવાઈ. તેની આવી હાલત જોઈને અમંગલના ભણકારા વાગ્યા હતાં. કિંતુ આવું ભયાનક તો સ્વપને પણ વિચાર્યું ન હતું.

‘ટર્નડ ધ ટી. વી. ઓન’ , જોરથી ચિલ્લાઈને મને કહી રહી.

‘વોટ હેપન્ડ’?

એવી ગભરાયેલી હતી કે વાત ન પૂછો . આજે આટલા વર્ષો પછી પણ એ દ્રશ્ય આંખોમાં ગંગા, જમુના લાવી શકે છે. ન્યૂયોર્કના એ ‘ટ્વીન ટાવર” નજર સમક્ષ ધરાશાયી થયા. અંદર કામ કરતાં માણસોની ભાગ દોડ. કેટલાંકે તો બારીમાંથી પડતું મૂક્યું. તેમની માનસિક પરિસ્થિતિની કલ્પના પણ અસહ્ય છે.  પ્લેનમાં મુસાફરી કરી રહેલાં સઘળાંની કરૂણ કથની. ્શું લખવું અને શું ના લખવું કાંઈ સમજણ પડતી નથી.

દોસ્તો ,જૂનો ઘા ખોતરીને તાજો નથી કરવો. તે વાતને આજે ૧૫ વર્ષના વહાણાં વાઈ ગયા. આજે ૧૬મી પુણ્ય તિથિ કહેવાય. સહુને યાદ કરી તેમને શ્રદ્ધાજંલી અર્પિત કરીએ. તેમનો પરિવાર કેટલી યાતના ભોગવતો હશે. આ તો જેના પગ નીચે પાણીનો રેલો આવે તેને  ખબર પડે.

આતંકવાદ ના ઓછાયા થોડા નરમ પડ્યા છે. નાબૂદ નથી થયા. કિરતારની સહાય માગીએ કે આ આ ઝનુનીઓને સદબુદ્ધિ આપે. દુનિયામાં શાંતિનું સામ્રાજ્ય ફેલાય. દરેકને જીવવાનો સરખો અધિકાર છે.  ધર્મ કે ચામડીના રંગથી માનવીની લાગણીઓ બદલાતી નથી.

ખેર, આપણે સહાનુભૂતિ તો પ્રદર્શિત કરી શકીએ. આતંકવાદના ઓળા સમગ્ર વિશ્વમાં ફેલાયા છે. કોને ખબર એ ‘ઘનચક્કરો’ને શું જોઈએ છે.  આ દિવસ અમેરિકાના ઈતિહાસમાં “કાળા અક્ષરે” લખાયો છે. હે પ્રભુ આજના દિવસે એ ઘા ફરી તાજો જો મારા જેવાને થતો હોય તો એના પર ગુજરી હશે તેમની હાલત કેવી હશે ?

ઈતિહાસ ગવાહ છે

આતંકવાદની દેન છે

નિર્દોષો માટે જીવલેણ છે

નિવારણની યોજના કોયડો છે.

ૐ શાંતિઃ શાંતિઃ શાંતિઃ





ખુશનુમા સવાર

9 09 2016

 

morning

 

 

 

 

 

 

*************************************************************************************************************************************

 

ખુશનુમા સવાર

****************

 

સવારના પહોરમાં જો સહુથી કર્કશ અવાજ હોય તો તે પેલાં એલાર્મ ક્લોક નો ! મને ખબર છે, તમે મારી સાથે સંમત થવાના જ ! રોજની આદત પ્રમાણે વહેલી પ્રભાતે ફરવા જવાનું. આ ક્રમ અમેરિકામાં પણ વર્ષોથી ચાલુ હતો. કપડાં બદલીને નિકળી પડી. રામાયણ તો હવે શરૂ થઈ. ગઈ કાલે રાતના ટાઈમ બદલાયો હતો. ઘડિયાળ પાછળ કરવાનું ભૂલી ગઈ. રોજના સમય કરતાં એક કલાક વહેલી.  હવે શરૂ થઈ  ગઈ મારી પહેલી. કોફી મશિન ઓન ન થયુ.  હા, અંહીઆ કોફીનું મશીન  ટાઇમર પર હોય. ખેર આવીને કોફી પિવાનો નિર્ધાર કર્યો. ભલેને વહેલી સવાર હોય. ગરમી કહે મારું કામ.  સવારની ગરમી તો સહન કરવાની આદત પડી ગઈ છે. હ્યુસ્ટન એટલે બીજું મુંબઈ જોઈ લો. પરસેવો થાય ચાલીને આવ્યા પછી સહુથી પહેલાં બાથરૂમ ભેગા થવું પડે. શું કામ ? તમે ધાર્યો એ જવાબ સાચો છે. સ્નાન કરવા માટે.

વાત આ નથી વહેલી સવારે, સહુ પ્રથમ ‘બેથ’ સ્વિમ સુટમાં એલિવેટરમાં ભટકાઈ. તેનું વજન માત્ર ૨૫૦ રતલ. આખો ઉનાળો સ્વિમિંગ કરતી રહી પણ એક રતલ વજન ઓછું ન થયું. ક્યાંથી થાય ઘરે પકાવે નહી. રોજ મેકડૉનાલ્ડના બે ડબલ ચિઝ બર્ગર અને બે એપલ પાઈ ખાય. મોટી ફ્રાઈઝનો ઓર્ડર તો હોય જ. ્સાથે અડધા ગેલન જેટલું કોકોકોલા પીએ. આ તો હજુ શરૂઆત છે. મોટો બીચ ટોવેલ તેની પાસે હતો, પણ ખભા પર લટકતો હતો. અમારા મકાનમાં નીચે ૨૪ કલાકની સિક્યોરિટી હોય છે. સવારના પહોરમાં તેમને મફત સિનેમા જોવા મળ્યો. ભલેને સવારના પહોરમાં તેનું મુખારવિંદ જોઈને આનંદ થયો કે નહી પણ,’ ગુડ મોર્નિંગ’ કહીને ચાલવા માંડ્યું.

સમયની ગરબડને કારણે રોજ કરતાં વહેલી હતી. વહેલી નિકળી એટલે રોજની જેમ સવારના મળવાવાળા મિત્રોને બદલે સામેથી કૂતરાં લઈને ફરવા નિકળેલાં લોકોના દર્શન થયા. મુંબઈમાં હતી ત્યારે ગાય મળે તો શુકન થાય. અંહી કૂતરા લઈને ફરવા આવનારના શુકન ગણવા કે અપશુકન ? હજુ તો બોલ્ડિંગના કંપાઉન્ડની બહાર પગ પણ નથી મૂક્યો. ત્યાં મારી સહેલી લીન્ડા મળી. તેણે પણ ભાષણ ચાલુ કર્યું.

‘ફરગોટ ટુ ચેન્જ ટાઈમ એન્ડ સી વોટ હેપન્ડ”. લીન્ડા હતી પાંચ ફૂટ અને ૧૦ ઈંચ. મારે તેની સાથે વાત કરવી હોય તો ઉંચું જોવાનું ગરદન ખેંચી ખેંચીને મરવાનું. એને મારી સાથે વાત કરતી વખતે ખુરશીમાં બેસવું પડે. સારું છે અમારા મકાનમાં નીચે સિટિંગ એરિયા છે.

મકાનની બહાર આવી રસ્તો ઓળંગીને સામે પાર્કમાં જવા ગઈ ત્યાં એક કપલ સાથે દોડીને મારી આગળથી પસાર થયું. બન્નેના કપડાં સરખા અને બન્નેના વાળની લંબાઈ સરખી. આમાં છોકરો કોણ અને છોકરી કોણ ઓળખવું લગભગ અસંભવ , જો કે મને કોઈ ફરક પડતો ન હતો. આ તો આંખોની આદત એટલે બાકી કોઈ પણ હો. આપણું શું જાય છે ?

આમ પણ મને ચાલવા જાંઉ ત્યારે કંપની હોય તે ન ગમે. સવારના પહોરમાં આખા ગામની વાત. મારા ભાઈ સવારનો સુંદર સમય છે. કુદરતનું સાન્નિધ્ય માણો. પંખીઓનો કલરવ સુણો. બની શકે તો પોતાના ઈષ્ટદેવનું રટણ કરો. અરે કાંઈ ન હોય તો નરસિંહ મહેતાના પ્રભાતિયા ગાવ. આ દેશમાં કાંઈ પણ કરવાની છૂટ છે. સહુ પોતાનામાં મસ્ત હોય છે. મને સવારનો પહોર ખૂબ પ્યારો છે. સુંદર ગઝિબોમાં બેસી પ્રાણાયામ કરું. ધ્યાનમાં બેસું. આજનું પ્રભાત તો ખૂબ આહલાદક હતું.

ત્યાં પાછળથી પેટીએ મને બોલાવી. તેની સાથે ચાર કૂતરા.

‘અરે તારા તો બન્ને મરી ગયા’. આટલા બધા ક્યાંથી ?

મારા મોઢા પર વિસ્મય જોઈ બોલી, ‘આઈ વોક પિપલ્સ ડોગ. એવરી ડોગ આઈ વોક,  થ્રી ટાઇમ્સ અ વિક ,ઓનર પેઝ મી ૧૦૦ ડોલર’. આમ તે લગભગ ૩૦૦ થી ૪૦૦ ડોલર દર અઠવાડિયે એક્સટ્રા બનાવતી. એકલી હતી પરણી ન હતી. દિલની ખૂબ સારી. સાંજના તેની સાથે વોક લેવાની મઝા ઘણીવાર માણતી.

અમેરિકનોને માણસો કરતાં કૂતરા વધારે વહાલાં. તેમને પ્યાર પણ ખૂબ કરે. કોઈની પણ સાથે વાત કરીએ ત્યારે વખાણ તેના કૂતરાના કરવાં. તમારા પર વારી જશે.

ઘણાં તો મને પૂછે યુ  ડુ નોટ લાઈક ડોગ’?

હસતાં હસતાં કહી દંઉ, આઈ લાઈક ટુ પ્લે વિથ ધેમ. આઈ હેટ વેન ધે લિક મી’.

આજે ભારતથી આવેલાં વિવેકના માતા અને પિતા મળ્યાં. તેઓ ખૂબ વહેલાં આવતાં. હું એકલી હોવાથી અજવાળું થાય પછી નિકળું. આજ તો મારી લોઢાના પાયે ઉગી હતી. તેઓ મદ્રાસના . હિંદી આવડૅ નહી અંગ્રેજી સમજે નહી. ધર્મ સંકટ. કઈ ભાષામાં વાત કરવી ? બે હાથ જોડી હસીને આગળ વધવાનું. કેવી કમનસિબી ,એક દેશના રહેવાસી પણ વાત કરવામાં ઉપવાસી ! આપણી રાષ્ટ્રભાષા હિંદી જેના તેઓ વિરોધી. ‘ઈસી લિએ તો મારા ગયા હિંદુસ્તાન’.

જુઓ આ લેખ વહેલી સવારે લખ્યો છે. તેમાંય વળી મારા નાના દીકરાની, નાની દીકરીની સ્કૂલમાં તેની સાથે ‘બ્રેકફાસ્ટ’ લઈને લખ્યો છે.  સવારમાં તેણે મેઘધનુષના રંગ પૂર્યા.

‘બેટા, ઓરેન્જ ખાઈ લે’.

‘દાદી, આ મેં તારા માટે ખરીદ્યું છે. તું ખાઈ લે.’

શું મેઘધનુષના રંગ આનાથી પણ સુંદર હોઈ શકે?

આવો મસ્ત લેખ, ચા પીને વાંચજો. સવારે  ચા સાથે ફાફડા જલેબી કે ટોસ્ટ હશે તો ગમશે.  તમારા ઘરમાં કૂતરો હોય તો તેને કહેતાં નહી મને કૂતરા, ‘ લીક કરે’ તે ગમતું નથી. નહિતર ખબર છે ,જ્યારે હું તમારે ઘરે આવીશ ત્યારે તેઓ ભસશે. કદાચ મને ઘરમાં આવવા પણ નહી દે.

તમને ગમશે તો  મને આનંદ થશે.  ન ગમે તો જે થાય તે કરી લેજો .

સુપ્રભાત.