સ્ત્રીનું ઉમદા ચરિત્ર

19 06 2020
lady

“સ્ત્રી” એ કુદરતનું સર્વશ્રેષ્ઠ સર્જન છે , તેમાં શંકાને સ્થાન નથી.  છતાં પણ આપણા ‘હિંદુસ્તાન’માં સહુથી વધુ ભૃણ હત્યા તેની જ થાય છે. જન્મે ત્યારે તે કેટલી સુહાની, સુંદર અને નિર્મળ જણાય છે. શામાટે કસાઈ જેવા પિતા તેમની હત્યા કરતાં હશે. એ આપણા સમાજની મોટામાં મોટી કરૂણતા છે ! આપણા સંવિધાનમાં સ્ત્રીનું ગૌરવ વધે એવા સઘળા વિધાન છે.

જે સ્ત્રીએ તેમને જન્મ આપ્યો છે એ જ સ્ત્રીના જન્મ વખતના સ્વરૂપનો શામાટે આટલો બધો તિરસ્કાર !

યાદ રહે એ બાળકી જ્યારે બાળપણમાં પગમાં ઝાંઝરી પહેરી ઘુમતી હોય છે ત્યારે કેટલી વહાલી લાગે છે? પાષણ જેવા હ્રદય વાળો માણસ પણ પોતાનું હૈયું માખણ જેવું નરમ કરીને તેને નિહાળે છે. સહુથી વધુ એ ઢિંગલી વહાલી તેના પિતા ને હોય છે ! આ દૃશ્ય નજર સમક્ષ કલ્પનામાં જુઓ , તેમાં રાચવાનો અદભૂત લહાવો માણો. તમે કહેતાં ‘મારી બાળકી જાગે ત્યારે સવાર પડે અને સૂએ ત્યારે રાત !

જ્યારે ઘરમાં નાનકડો ભાઇ કે બહેન આવે ત્યારે એ મોટી થયેલી ઢિંગલી પોતાની પાસેની બધી વસ્તુઓ વિના કોઈ શરતે તેને આપે છે, ‘ત્યાગ’ની ભાવના તેનામાં જન્મતાની સાથે જન્મી ચૂકી હોય છે. તેને કોઈ શાળામાં શિખવા નથી જવું પડતું કે નથી માતા તેમજ પિતા તેને પાઠ ભણવતા ! પોતાની ઢિંગલી નાની બહેનને કે ‘ભાગ’ ભાઈને આપતાં પળવાર ન ખચકાતી !

તેને માટે પોતાની ખુશી હમેશા ગૌણ રહી હોય છે. તેથી તો જ્યાં જાય ત્યાં સઘળે મીઠી સુવાસ ફેલાવે છે.

યાદ છે નાનપણમાં વિમાન જોઈ ‘પાયલટ’ બનવાના સ્વપનામાં રાચે છે. માંદી પડે ને ડોક્ટર આવે તો ,ડોક્ટર બની ગળે સ્ટેથોસ્કોપ લટકાવવાનું મન થાય છે. મમ્મી સાથે રસોડામાં મદદ કરતી હોય તો ‘મમ્મી’ જેવું બનવું હોય છે. આમ કેટ કેટલા સ્વપના સજાવે છે. કિંતુ હકિકતમાં માતા અને પિતા જે ચાહે તે તેને કોઈ પણ જાતના વાદ વિવાદ વગર મંજૂર હોય છે. આ છે ‘સ્ત્રી’ હોવાનો પહેલો પાઠ !

અરે, પેલા નાના ભાઈ કે બહેનને પોતાના ‘રમકડાં’ કે ચોકલેટ’ દોડી દોડીને આપે છે. ઉપરથી તેને ખુશ જોઈ તાળી પાડી તેની અગલ બગલ નાચે છે. કેવી ઉદાત્ત ભાવના ! જ્યારે તેમના મુખેથી, ‘દીદી’ યા ‘બહેન’ શબ્દ સરી પડે ત્યારે તે ગર્વથી ફુલી સમાતી નથી.

આ બધું તેને કોણ શિખવે છે ? કેટલી સુંદરતા તેના અંગ અંગમાંથી ટપકતી જણાય છે.

ભણી ગણીને જ્યારે માતા તેમજ પિતાના ઘરનો ઉંબરો છોડતી વખતે માત્ર પોતાના ‘માતા તેમજ પિતા’ના આશિર્વાદ ચાહે છે. તેમની લાડલી બહરથી રદતી અંદરથી ખુશી ખુશી પતિનો હાથ ઝાલી નિસરે છે. જે પરિવારમાં પહેલો શ્વાસ લીધો, જ્યાં લાડકોડ પામીને આજે સુંદર કન્યા બની તે ઘરનું આંગણ અ અને ‘પરિવાર’ પળવારમાં પરાયા કરીને ચાલી નિકળે છે. પોતાના પતિની સંગે સુંદર સંસાર સજાવવા કાજે.

કશું ‘ત્યાગી’ને કશું પામવાનો આ સુનહરો અવસર છે. જે તેનું જિવન ઉમંગ અને ઉલ્લાસથી ભરી દે છે. તે માત્ર પત્ની જ નથી બનતી. પતિના કુટુંબની ‘વહુ’નું બિરૂદ પામે છે. જે ભલે આજે નવોઢા હોય ભવિષ્યની કુટુંબની ‘નીવ ‘ છે . ત્યાં તેને બીજા કેટલા ઉપનામ મળે છે, ‘ભાભી, દેરાણી, કાકી કે મામી’ એ બધા સહર્ષે સ્વિકારી હસતા મુખડે તે દરેક પાત્રને સફળતા પૂર્વક નિભાવવાનો પ્રયાસ આદરે છે. એમાં જો પ્રેમ ભળ્યો હોય તો તે દરેક પાત્રને સફળતા પૂર્વક નિભાવી ઘરમાં સુંદર સ્થાન પ્રાપ્ત કરે છે.

આ પરિસ્થિતિ બન્ને તરફથી અનુકૂળ હોય તો સ્ત્રીને કમાલ કરતી જોઈ શકાય ! પરણીને આવી હોય ત્યારે કેટલા શોણલા સાથે લાએ છે. પોતાના ‘શોખ’ સમય અને પરિસ્થિતિનો તાગ મેળવી પૂરા કરવાનું સાહસ ખેડે છે.  આમાં તેને પરણેતરનો સાથ, પ્રેમ અને કુટુંબની મરજી ના ત્રિવેણિ સંગમમાં સ્નાન કરવું પડે છે. જે મુશ્કેલ નથી. માત્ર મુમકિન બનાવવાનો પ્રયાસ જારી રાખવો પડે છે.

સ્ત્રીનું અસલી રૂપ જ્યારે તે “મા” બને છે ત્યારે નજર સમક્ષ આવે છે. તે સ્વરૂપ ખૂબ જ માન, મર્યાદા અને ભક્તિભાવથી છલકાતું જોવા મળશે. સમગ્ર સ્ત્રી પણાનું આ ઉચ્ચતમ સ્વરૂપ છે.  જે જોવા છતાં અદ્રૂશ્ય હોય છે. સ્ત્રી આખે આખી તે સ્વરૂપમાં લીન થૈ જાય છે. “સ્ત્રી’ અને ‘મા’ એ બે નહી અભિન્ન છે. તે હર હાલમાં પૂજનિય જે. તેની અવહેલના કે અવગણના શાયદ ‘ઈશ્વર’ પણ માફ નહી કરી શકે.





દીપક જલ રહા

1 02 2020

 

inner voice

આજે સહુને લાગે છે હું ઘરડી થઈ ગઈ છું

પણ એ તો એક દિવસ થવાનું જ હતું.

યાદ છે ‘હું જન્મી ત્યારે ૬ રત્તલ અને ૨૪ ઈંચની હતી’.

આજે ****************************** ?

તો પછી ઘરડી થંઉ એમાં શું નવાઈ ?

અરે બાળપણ ધિંગા મસ્તીમાં વિતાવ્યું

ઉછળતી કૂદતી   ક્યારે કન્યા બની ગઈ

જુવાની નિખરીને તારી સાથે મુલાકાત થઈ.

એકબીજામાં એવા ગુંથાયા કે

બેમાંથી ત્રણ અને અંતે ચાર થયા

હા, કેવો ખુશી મજાનો સંસાર હતો

ઘર બાળકોના કિલકિલાટથી ગુંજતું હતું.

પૈસાની છોળો ઉડતી ન હતી

છતાંય ક્યારેય કમી મહેસૂસ કરી ન હતી

‘મમ્મી, પપ્પા’ શબ્દ સાંભળી ઘેલાં થયા હતા

બસ પછીતો બાળકોમાં ગુંથાયા

તેમની આજુબાજુ દુનિયા બનાવી

તેમના પર પ્રાણ પાથરી નવાજ્યા

ખુશીથી કિલકિલાટ કરતી દુનિયામાં

પ્રશ્ન આવ્યો ?

અમેરિકા આવી સ્થાયી થયા

અંહીની રિતભાત બાળકોએ અપનાવી

સમય લાગ્યો પણ ગોઠવાયા

મુંબઈની શેઠાણી અમેરિકામાં ઘાટણ બની !

મુખ પરથી સ્મિત ગાયબ ન થયું

નવા વાતાવરણમાં આનંદ અને ઉમંગ છવાયા

આપણે બન્નેએ કમર કસી

બાળકોનું ભવિષ્ય હસતાં હસતાં ઉજ્જવલ બનાવવાની !

આ બધું કરતા ઉમર તો વધે જ ને !

કિંતુ, આનંદ અને ઉમંગ તાજા નરવા રહ્યા.

બસ પછી તો બાળકો ભણ્યા, પરણ્યા

ત્યાં વાવાઝોડું ઘરમાં ધસી આવ્યું

તને ઘસડીને સાથે લઈ ગયું

બસ હવે ઉમર વધી, કિંતુ

તારા ને મારા સંસ્કાર દીપ્યા

બાળકો પરણ્યા ,સંસારી થયા

પિતા વગરની, માતાના ઢાલ બન્યા.

પાંચ પૌત્ર અને પૌત્રીઓથી ઘર ગુંજી ઉઠ્યું

હા, આજે ઘરડી થઈ,  તેમાં શંકા નથી

બસ ગર્વ છે, તારી યાદને અંતરમાં સમાવી છે.

ક્યારેક મુલાકાતની આશ લઈ બેઠી છું

દિલમાં શ્રદ્ધાનો દીપક જલતો છે !

**

કહું છું બુઢાપાને સ્વાગત છે તારું

ઘડપણના દ્વારેથી પ્રવેશી ચૂકી છું.

*

જો ઉમરને ઘડપણ કહેવાતું હોય, તો તે આવ્યું છે.

જીંદગી વ્યર્થ ન જાય તેનો પ્રયત્ન જારી છે !

*************

માબાપ થઈને ફરવાનું એ ગર્વની વાત છે.
*
બાળકોને પ્રેમ પામવો એ કર્મની વાત છે.
*
સહુ પર કરૂણાની વર્ષા એ ધર્મની વાત છે
*
સંસારમાં ‘વેરો આંતરો’ એ શર્મની વાત છે !
*
યુવા, વાવ્યું તેવું લણશો એ મર્મની વાત છે




મહમ્મદ તઘલખ

23 01 2020

આમ પણ ઈતિહાસ વિષે મને બહુ લગાવ ન હતો. ગણિત અને વિજ્ઞાનની  વિદ્યાર્થીની હતી. કિંતુ મહમદ તઘલખ નામ યાદ રહેવાનું મુખ્ય કારણ હતું, ” જે ગાંડાએ દૌલતાબાદથી દિલ્હી અને દિલ્હીથી દૌલતાબાદ રાજધાની ” બે વાર બદલી હતી. બાળપણમાં પણ મને એ ગાંડા રાજાના લક્ષણ હસાવી ગયા હતા.

આજકાલ એવું ઘણિવાર જોવા મળે છે. અમેરિકા આવ્યા ભણવા અને પ્રેમ થઈ ગયો. મારા મિત્રને અમેરિકાનો ચસકો લાગી ગયો હતો. મારું બહુ મન હતું નહી. એની ગાંડી ઘેલી વાતો સાંભળવાનો લહાવો માણતી. સાથે ભણતા ત્યારે દેશી વસ્તુઓનો આગ્રહ રાખતાં. હવે તો બધું ‘મેઈડ ઈન અમેરિકા’ જ જોઈએ ?

કાજળની કોટડીમાં જઈએ તો રંગ લાગે હી લાગે !. સુરભી અમેરિકાની ચીજોની ઘેલી થઈ ગઈ. એ પણ અમેરિકા ભણવા ગઈ હતી. વોશિંગ્ટન યુનિવર્સિટીમાં ભારતથી આવેલા સૌરભ સાથે પ્રીત બંધાઈ ગઈ. ભારત જઈ પરણવાનો ધક્કો બજાવ્યો. ખરું જોતાં ડોલર બચાવ્યા !   બન્ને જણા નોકરી કરતા હતાં. લગ્નમાં પૈસા બચાવ્યા હતા એટલે બે વર્ષ પછી ભારત આવી માતા અને પિતાના આશિર્વાદ લીધાં. બન્ને પરિવાર મુંબઈના જ હતા. સુરભી અને સૌરભ ને  એક એક ભાઈ હતા. તેમને પણ ભણી રહ્યા પછી અમેરિકા તેડાવી લીધા.

માતા અને પિતા અવાર નવાર આવતા અને અમેરિકા ફરવાની મોજ માણતા. એમને તો કોઈ પણ હિસાબે અમેરિકા રહેવું ન હતું. વર્ષોના વહાણાણ વાયા. સુરભી અને સૌરભના બાળકો પણ મોટા થઈ ગયા. તેમને ભારત પ્રત્યે આકર્ષણ ખાસ હતું નહી. હા દાદા અને દાદીને મળવા જતા. નાના અને નાની તો અમેરિકા સ્થાયી થઈ ગયા હતા. જો કે પાંચ વર્ષ પહેલાં ભારતથી પાછા આવતા વિમાનને અકસ્માત નડ્યો હતો અને બન્ને એ પ્રાણ ગુમાવ્યા હતા. સુરભી માટે આ આઘાત કારમો નિવડ્યો. પણ ઈલાજ કશો જ હતો નહી.

હવે જ્યારે એમના બાળકો મોટા થઈ ગયા તો સુરભી અને સૌરભે પાછાં ભારત જવાનું વિચાર્યું લગભગ ૫૦ વર્ષ આ દેશમાં ગાળ્યા હતા. જન્મભૂમીનો સાદ સંભળાયો. સૌરભના માતા અને પિતા આ વાત જાણી ખૂબ ખુશ થયા. સૂરતમાં મોટો બંગલો લીધો, મમ્મી અને પપ્પાને આગ્રહ કરીને પોતાની સાથે રહેવાનું સમજાવ્યું. તેમના માટે ખાસ માણસ પણ રાખ્યા. પૈસાની કોઈ ચિંતા હતી નહી. સુરભીને તો એમ લાગ્યું ,’ચાલો પાછલી જીંદગી વૈભવમાં ગાળીશું.’

અમેરિકામાં ભલેને ઘરમા ‘મેઈડ’ હોય, પણ આપણા દેશની વાત ન થાય. દરરોજ સવારે ગરમા ગરમ નાસ્તો મળે. જમવામાં પણ જે જોઈએ તે તાજુ ખાવાનું તૈયાર. ગાડીનો ડ્રાઈવર જ્યાં જવું હોય ત્યાં લઈ જવા હાજર. માતા અને પિતા હતા એટલે સગા વહાલાં સહુ તેમને મળવાને બહાને આવતા.

સુરભી અને સૌરભ ખૂબ ખુશ હતા. જીવનમાં ખુશી અને ગમ વારાફરતી દેખા દે છે. ઘડપણને કારને પહેલી માતા વિદાય થઈ. આઘાત સહન કરી ન શકવાને કારણે છ મહિનામાં પિતાજી પણ હરિ ચરણ પામ્યા. ઘર સુનું થઈ ગયું. સહુની અવર જવર લગભગ બંધ થઈ ગઈ. જીવનના પાંચ વર્ષ ખૂબ ઝડપથી પસાર થઈ ગયા હતા. બાળકો પણ અવારનવાર આવીને ઉશતી મુલાકાત લેતા હતા.

વડીલને મળવા આવનાર સહુ હવે સદંતર આવતા બંધ થઈ ગયા. સૌરભ અને સુરભીને ઘર ખાવા ધાતું. અમેરિકામાં તેમને જીંદગી નિયમિત રહેતી. અંહી એવું બધું તેમને ફાવતું નહી. મિત્રમંડળ પણ નહિવત હતું. લોકો પાસે જાણે સમય ન હોય એવું લાગ્યું. માતા અને પિતા હતા ત્યારે તેમની સાથે સુંદર સમય પસાર થતો.

” હવે શું કરવું” ? એક પ્રશ્ન હતો. અંહીની જીંદગીમા ફાવટ આવતી નહી.

‘ચાલને આપણે પાછા અમેરિકા જઈએ” ?

સૌરભ ચમક્યો. જાણે એના મનની વાત સુરભી કેવી રીતે જાણિ ગઈ તેનું આશ્ચર્ય થયું !

‘શું ખરેખર પાછા જવું છે?’

‘સૌરભ, આ ઘર સુનું લાગે છે. જીવ અંહી ગોઠતો નથી ‘.

સૌરભનું અટ્ટાહાસ્ય આખા ઘરમાં ગુંજી રહ્યું.

‘કેમ મેં એવું તો શું કહ્યું કે તને આટલું બધું હસવું આવ્યું ‘?

‘મને લાગે છે ગયા જન્મમાં હું, મહમદ તઘલખ હોઈશ” ?

સુરભી માથું ખંજવાળી રહી, તેને આનો અર્થ ન સમજાયો !





ઉડાન

4 01 2020

ચાંદને જોતી ને તારા બનવાનું મન થતું. બાળપણમાં તેઓ ખૂબ ચાંદની નજીક લાગે. મનમાં થાય હું પણ આભનો તારો હોત તો ? ચાંદની ચાંદનીમાં ખૂબ નજદિકથી નહાવાની મઝા માણત. હવે તો એ યાદ આવે છે ને સ્મિત મુખ પર રેલાઈ રહે છે. જીંદગીના ઢેર સારા અનુભવોમાંથી પસાર થઈ ચૂકી છું. હજુ તો છેલ્લો મુકામ આવે તે પહેલાં કેટલાય અવનવા અનુભવો થશે.
વાત સાવ સામાન્ય હતી પણ રમા માટે તો જાણે આભના તારા તોડવા સમાન હતી. રમા પંદર વર્ષની હતી ત્યારથી મારી પાસે રહીને મોટી થઈ છે. રમાની મા મારી કાળજી કરતી. વર્ષોથી એકલી રહેતી હતી. રમાને પિતાજીની કોઈ યાદ ન હતી. ક્યાંથી હોય ? એ તો માના ગર્ભમાં પોષણ પામી રહી હતી જ્યારે તેના પિતા રંગારાનું કામ કરતા હતા. નિસરણી પરથી રંગના ડબ્બા સહિત પડ્યા. હાથમાં પીંછી અને રંગથી રંગાયેલા. લોહીનો રંગ તેમાં ભળી ગયૉને માત્ર કાળા રંગનો ધબ્બો જમીન પર રેલાઈ રહ્યો. બસ ત્યારથી ગોદાવરી નિરાધાર બની ગઈ હતી. પેટમાં પોષાઈ રહેલું પારેવડું દીકરો છે કે દીકરી તે પણ તેને ખબર ન હતી.
સાસરીવાળા સારા હતા. ગોદાવરીને સહારો આપ્યો. ધિરજ બંધાવી અને રમાનો જન્મ થયો. ગોદાવરીના નસિબ વાંકા કે સાસુ અને સસરા ટુંકી માંદગી ભોગવીને ગામતરે ગયા. ગોદાવરી આશરા વગરની થઈ ગઈ. રમાને લઈને ગામ જતી રહી. જુવાની હતી એટલે જેમ તેમ પંદર વર્ષ ખેંચ્યા. આખરે પોતાની દીકરી માટે મુંબઈ આવી. પહેલી વાર મને મળી, ત્યારે હું કોઈ સારી બાઈની શોધમાં હતી. મને તો તૈયાર મા અને દીકરી મળી ગયા. રમાના ભલા ભોળા નિર્દોષ મુખને જોઈ નકારી ન શકી.
ચાર વર્ષ પહેલા જ્યારે મારા પતિ ટુંકી માંદગી દરમ્યાન જ્યારે ત્યજીને ગયા ત્યારે હું ખૂબ નિરાધાર થઈ ગઈ હતી. જે ઘરમાં ‘પવન પણ પૂછીને આવતો હતો એ ઘરમાં વાવાઝોડું ઘુસી ગયું. ‘ બાળકો તાજા તાજા અમેરિકા ગયા હતા. હવે ખેલ ખતમ થયા પછી તેમનો આવવાનો કોઈ અર્થ ન હતો. હું બધી રીતે પડી ભાંગી હતી. પણ એક વસ્તુની જાણ હતી. ‘જનારનું દુઃખ મારા સિવાય કોઈ સમજી શકવાનું નથી ‘! તેથી ગમે તે સંજોગો આવે સામનો કર્યા વગર છૂટકો નથી. ગાંડા જેવા વિચાર પણ આવતાં , ” આપણા દેશમાં સતી થવાનો રિવાજ શું ખોટૉ હતો ” ? ખેર એ બધી વાતો હવે ભૂતકાળની થઈ ગઈ. એકલા રહેવાનું સદી પણ ગયું.
 રમા અને ગોદાવરીને જોઈ મેં એક શરત મૂકી.’તારી રમાને ને ભણાવવી પડશે’.
ગોદાવરી ખૂબ ખુશ થઈ. તેને મારામાં સાક્ષાત લક્ષ્મીના દર્શન થયા. એ જ તો તેની અંતરની અભિલાષા હતી. મને કહે.’ બહેન પગાર નહી આપતા. હું તમારું કામ કરીશ. તમારું ધ્યાન રાખીશ અને ઘરમાં પડી રહીશ’.
મારે કહેવું પડ્યું, ‘તારી દીકરીને ભણાવીશ, મારું દિલ અને ઘર બન્ને મોટા છે.’
આમ અમે ત્રણે સાથે એક છતની નીચે રહેવા લાગ્યા. મારે ક્શી ચિંતા રહી નહી. ગોદાવરી મારી બધી સગવડોનું ધ્યાન રાખતી. તેના વેશમાં મને એક સહેલી મળિ ગઈ.ગોદાવરીએ ઘરની બધી જવાબદારી ઉપાડી લીધી. દિવસભર રમા શાળા એ જતી એટલે ગોદાવરીને કામમાં કોઈ અડચણ પડતી નહી.
બસ ત્યારથી ગોદાવરી અને રમા સાથે જિંદગી ગુજરી રહી છે. મારા બાળકો અમેરિકા રહેતા. કોઈ વાતની કમી ન હતી. અમેરિકામાં મને માફક ન આવતું. શરૂમાં દર બે વર્ષે જતી પણ હવે વિમાનની મુસાફરી ગમતી નથી.
ધાર્યા કરતા રમા ભણવામાં ખૂબ હોંશિયાર પુરવાર થઈ. શાળા જીવન દરમ્યાન તેની બધી ઈચ્છાઓ પૂરી કરવામાં મને ખૂબ સંતોષ મળતો. રમા, પણ એવી હતી કે જે પ્રવૃત્તિ કરે તેમાં જાન પરોવે. સફળતા મળે તેમાં નવાઈ નહી. રમત ગમત અને નાટકના ક્ષેત્રમાં પણ ઝળહળી ઉઠી.
૧૦મા ધોરણમાં ૯૫ ટકા માર્ક્સ લાવી. મુંબઈની ઝેવિયર્સ કોલેજમાં જવાનું સૌભાગ્ય પ્રાપ્ત થયું. ગોદાવરી ખૂબ હરખાતી. મને ભગવાન માનતી. મુંબઈની ઉત્તમ કોલેજને કારણે તેનામાં આત્મવિશ્વાસના બીજ રોપાયા. ખોટી દેખાદેખી તો એના લોહીમાં ન હતી. આછકલાઈથી તે સો જોજન દૂર રહેતી. જેને કારણે મને ખૂબ સંતોષ થતો કે,’ પાત્ર ખૂબ સુપાત્ર છે’.
ગોદાવરી અને રમાને હમેશા અહેસાસ કરાવતી, ‘હું માત્ર સામાન્ય માનવી છું, તે એને કેવી રીતે સમજાવું. મને દીકરી નથી, બસ મારા દિલના અરમાન પૂરા કરતી હતી’.
રમા પણ હવે જીવનના સ્વપના જોતા શીખી ગઈ હતી. તેની છલાંગ હવે ઉડાનમાં બદલાતી જતી હતી. તેને ખબર હતી, ગોદાવરી એની જન્મદાતા, મા છે. છતાં મને મા સમજી પુષ્કળ પ્યાર આપતી. સ્વભાવની નરમ હતી. કિંતુ તેનો આત્મવિશ્વાસ તેના અવાજમાંથી ટપકતો જણાતો. ખૂબ સમજદાર રમા, વિશ્વાસ પૂર્વક પોતાના જીવનને કંડારી રહી હતી. તેના દિલમાં અહોભાવ જરૂર હતો, લાચારી નહી. ‘
૧૨મીમા ૯૮ ટકા લાવી, પોતાના મનની મુરાદ પૂરી કરવાનું મને જણાવી રહી. મને ‘મોટીમા’ કહેતી.
‘મોટીમા મારે, વિમાનમાં ઉડવું છે. અંતરિક્ષમાં ઘુમવું છે’.
હું એની વાત સમજી ગઈ. ‘બેટા ખૂબ મહેનત કરવી પડશે.
‘મારી મા જેટલી નહી’. મોટીમા.
સારા પરિણામને કારણે તેને બધી જગ્યાએથી સ્કોલરશીપ પણ મળતી. કોલેજનું ચાર વર્ષનું ભણતર ‘એરોનેટિક્સ એન્જીનયરિંગમાં પુરું કર્યું’. જ્યારે સતત મહેનતનું ફળ મળ્યું ત્યારે એને ‘નાસા’માંથી આમંત્રણ મળ્યું. પૂરે પૂરી ‘સ્કોલરશીપ’ સાથે બોલાવી. કોલેજકાળ દરમ્યાન પ્રાપ્ત કરેલી સિધ્ધીઓનું આ પરિણામ હતું. રમા બધી તૈયારી કરીને અમેરિકા આવી. ભલું થજો મુંબઈમાં રહીને મોટી થયેલી , સારી કોલેજમાં વિદ્યા પામી હતી તેથી તેને ખૂબ નવાઈ ન લાગી. ‘મહેનતનું ફળ હમેશા પાકે ત્યારે લાધે છે’ !
એકવાર રમા મને કહે, ‘મોટીમા તમે ન હોત તો મારું શું થાત ‘? આજે હું, જે પણ કાંઈ છું તેનો બધો યશ તમને આપું છું ‘.
મેં એને ખૂબ વહાલથી સમજાવી,’ બેટા, તારામાં હું મારું બાળપણ જોઈ રહી હતી. જે મને સંજોગવશાત ન મળ્યું એ તું પામી એ મારા અહોભાગ્ય છે. એમાં મારા કરતા તારો ફાળો વધારે છે’. મને આત્મ સંતોષ રહેતો કે રમા પર પ્યારનો કળશ ઉંડેલી મારી મનોકામના પૂર્ણ થઈ’. બસ ત્યાર પછી રમા ક્યારેય એક શબ્દ બોલી નથી. કિંતુ એની આંખો જે વહાલ વરસાવતી તેમાં સ્નાન કરવાનું સદભાગ્ય મને હમેશા મળ્યું છે.
‘રમા મને ક્યારેય દીકરીથી કમ લાગી ન હતી. મને દીકરી ભગવાને નથી આપી એ હું વિસરી ગઈ હતી. કેટલી કૃપા છે. જીવન પ્રવૃત્તિમય હતું. ગોદાવરી એક સખીની ગરજ સારી રહી હતી. માંદે સાજે તેનો સહરો મળતો. રમા પણ પોતાને માર્ગે હરણફાળ ભરી રહી હતી. અમે બન્ને શાંતિ પૂર્વક જીંદગી ગુજારી રહ્યા હતા. રમાની પ્રગતિ જોઈ ખુશ થતા.
રમાને મોકળું મેદાન મળ્યું. સંજોગોએ સાથ આપ્યો.  નાસામાં તાલિમ પૂરી કરી. નોકરીની શરુઆત પણ કરી. અમેરિકામાં મારા બાળકો રમાને પોતાની નાની બહેન ગણતા. રમાને રોબર્ટ મળી ગયો. નાસામાં કામ કરતો હતો. મેં અને ગોદાવરીએ લીલી ઝંડી દાખવી. તેના લગ્નમાં અમેરિકા અમે છેલ્લી વાર જઈ આવ્યા. મારી રમા નાસામાં પણ ખૂબ ઝળકી. રમાની પસંદગી પર ગર્વ થયો.
રમાને રોબર્ટ સાથે જોઈને મારી આંતરડી ઠરતી. ગોદાવરીને ,મારામાં તેના જીવનનો તારણહાર જણાતો. કોઈક વાર મને કહેતી, ‘બહેન તમે મને ન મળ્યા હોત તો’? હું તેને આગળ એક પણ શબ્દ બોલવા દેતી નહી. મારું જીવન તેના અને રમાને કારણે ભર્યુ ભર્યું બન્યું હતું .
એસ્ટ્રોનટની તાલિમ લઈ રહી હતી. રમાને પોતાને આશ્ચર્ય થતું કે શું તે ખરેખર પોતાના મનની મુરાદ પૂરી કરવાની તાલિમ પામી રહી છે. રોબર્ટનો સાથ સુનહરો હતો.  એકવાર અંતરિક્ષ્માં ઉડાન કરીને પાછી આવે પછી તેણે ‘મા’ બનવાની  તૈયારી કરવાની યોજના ઘડી હતી. આવતા વર્ષે, ૨૦ – ૨- ૨૦ પર ઉડનારા યાનમાં તેની જવાની ધુમ તૈયારીમાં પલોટાઈ રહી હતી.
જો તેણે માત્ર પિંજરામાં પાંખો ફફડાવી હોત તો સ્વપનું હકિકત ન બનત. પાંખો ફફડાવતી જોઈ રમાના પિંજરાનું બારણું ખોલવાનો હર્ષ મારા રોમે રોમે રેલાઈ રહ્યો હતો. આવનાર ધન્ય ક્ષણોની ઘડિયો ગણતા હું ક્યારે નિદ્રા દેવીને ખોળે પહોંચી ગઈ તેનો ખ્યાલ પણ ન રહ્યો.
સવારે ઉઠી ત્યારે રમાનો ફોનમાં સંદેશો હતો,”મોટીમા, તમારી દીકરી ની પસંદગી થઈ ગઈ છે “!




સમય * કસમય

17 12 2019

ધ્યાનથી જુઓ, વાંચો અને વિચારો ! ન કાનો, ન માત્રા, ન હ્રસ્વ ઇ , ન દીર્ઘ ઈ, ન હ્રસ્વ ઉ ન દીર્ઘ ઊ, ન અનુસ્વાર, જોડાક્ષર. આ બન્ને શબ્દમાં છતાં પણ તેનો પ્રભાવ અવર્ણનિય.  સમય ક્યારેય અટકતો નથી. સદા વહેતો રહે છે. શું એને થાક નહી લાગતો હોય ? ક્યારેય તેની ફરિયાદ સાંભળવામાં આવી છે ? ક્યારેય તે બિમાર પડ્યો છે.

આ બધું કામ સમયે , ‘માનવ’ને સોંપ્યું. કાયમ તેની કચ કચ સંભળાતી હોય.  ક-સમય જેવું એક નવું તૂત ઉત્પન્ન કર્યું છે. જેનું અસ્તિત્વ નથી. જે મનઘડિત છે. માનવીના અવળચંડા મનની પેદાશ છે. અરે, હમણાં જ સાભળ્યું આજથી ” કમુહર્તા” બેઠાં ! આ બધું શું છે ? બિચારો સમય આ માનવીના અવળચંડા ભેજાને કારણે દંડાઇ જાય છે. દિવસના કલાક ૨૪.  સૂર્યોદયથી સૂર્યાસ્ત સુધી ક્યારેય સમય થાક ખાવા બેઠો છે? ક્યારેય પાણીનો ગ્લાસ માંગ્યો છે ?  ક્યારેય કહ્યું કે મને ગરમી યા ઠંડી લાગે છે. અરે હિમ વર્ષા થતી હોય તો પણ તે પોતાનું કામ અવિરત કર્યે જાય છે.

છતાં એ સમયને કેવો હળાહળ અન્યાય, આ સમય સારો અને આ ક-સમય !

આ સમય પણ કેવો ‘અનાડી’ છે. જ્યારે પિયુ સાથે મિલન હોય ત્યારે પાણીના રેલાની જેમ વહી જાય છે. ‘ બસ હવે તારો જવાનો સમય થઈ ગયો’?

‘ હા, જોને રાતના ૯ વાગ્યા, મારા મોટાઈ વઢશે’.

જ્યારે એ જ પિયુની રાહ જોવાની હોય તો ઘડિયાળનો કાંટો ખસવાની ના પાડતો હોય ! ‘ક્યારે સાંજના ૫ વાગશે’?

‘ચલ દોડને તું ઘડિયાળ, તારે ચા પીવી છે ‘? મારે પિયાને મળવાનો સમય કેમ જલ્દી આવતો નથી ?

આમ સમય હમેશા ,સમયને અનુરૂપ હોય છે, કિંતુ માનવી ધિરજ ગુમાવી બેસે છે. અને પછી ‘સમય’ને દોષ આપે છે !

હમેશા ઘડિયાળ સાચો સમય બતાવતી હોય છે. ક્યારેય કોઈ બાળકનો જન્મ ડોક્ટરે કહેલા સમયે થાય છે ” ‘ના’. સમય, સમયનું કામ કરે છે ! એવી જ રીતે કોઈનું મૃત્યુ આગળથી કહીને આવતું નથી ! એ મૃત્યુ પામનાર વ્યક્તિના શ્વાસ ખૂટે ત્યારે જ દેખા દે છે ! સમય, પળ , ઘડી, મિનિટ નક્કી જ હોય છે. છતાં પણ માનવી શુભ કાર્ય કરે ત્યારે હમેશા મૂહર્ત જોવડાવે છે ! હવે તમે જ કહેશો,જન્મ અને મૃત્યુ જેવા મંગળ પ્રસંગે ઈશ્વરની ઈચ્છા પર નિર્ભર રહેનાર જીવનમાં બનતા નાના પ્રસંગો માટે શાકાજે આવો અધિરો થતો હશે? કેમ તેને સર્જનહારની દરેક પળ પર વિશ્વાસ નથી. શાના ચોઘડિયા જોવડાવી સહુ સંતોષ માને છે?

ચોઘડિયા જોઈને લગ્ન કયા, સમય શુભ જોઈને દીકરી વળાવી ! જમાઇ પરદેશ ગયો અને વિમાનનો અકસ્માત થયો ! હવે આનું શું કરવું. હમેશા, ભાવના સારી રાખો. સમયનો ખોટો બદનામ ન કરો. એનો કોઈ વાંકે કે ગુનો નથી . એ ખાલી ફોગટનો દંડાઈ જાય છે. છતાં તેની સજ્જનતા જુઓ, ક્યારેય ફરિયાદ નથી કરતો . એટલે જ તો તે કદી જવાબદાર નથી હો તો ! માત્ર સંજોગો ને માથે દોષનો ટોપલો ઢોળાય છે !

શ્રાદ્ધના દિવસોમાં લગ્ન ન થાય. મારી એક સહેલી શ્રાદ્ધના દિવસો દરમ્યાન પરણી હતી આજે ‘૫૨’ વર્ષ થયા જોડું અમર છે ! સમયને કારણ વગર દોષિત ન બનાવશો. એમાં તમારી મંદ બુદ્ધીનું પ્રદર્શન થાય છે ! સમયની કરામત જુઓ, તેની ગતિ તમારી મનઃસ્થિતિ પર નિર્ભર છે. જો તમને મોડું થતું હોય તો તે વિજળીની ત્વરાથી પસાર થઈ જાય છે.

જો તમે ફુરસદમાં હો યા નિરાશામાં ગરકાવ થઈ ગયા હોય તો તે કીડી વેગે ચાલે છે. હવે એમાં સમયનો કાંઇ વાંક ખરો. એ બધી તમારી મનની અવસ્થા પર નિર્ભર છે. બાકી સમયની ચાલ તો હમેશા નિરાળી જ હોય છે !

યાદ રાખજો અકસ્માત થાય છે ત્યારે આંખના પલકારામાં વ્યક્તિ હતી ન હતી થઈ જાય છે. ત્યારે એમ થાય કે જરા ચેતીને ચાલ્યા હોત તો? એક સેકંડમાં શું ફરક પડવાનો હતો. પણ, ખેર બનવાકાળ બની ગયું હવે પસ્તાયે કોઈ ફાયદો ખરો ?

સુખના દિવસો વિમાનની ઝડપે પસાર થાય છે. દુઃખના દિવસો જાણે વર્ષો વીતી ગયા હોય એમ લાગે છે. જરાય તફાવત નથી દિવસના ૨૪ કલાક ક્યારેય ઓછા વત્તા થતા નથી. માત્ર તમને એવું ભાસે છે ! સુખ અને દુઃખ સિક્કાની બે બાજુ છે. જીવન તેના પર નિર્ભર છે. સમયને એમાં શું નિસ્બત ?

મિત્રો કહેવાય છે ” સમય બડા બલવાન , નહી મનુષ્ય”. ક્યારેય સમયને ભૂલે ચૂકે પણ દોષ ન દેશો.

“નજર અપની અપની ખયાલ અપના અપના” !

બાકી સમયને ઊની આંચ આવવાની નથી. તમને વિસ્મય જરૂર પમાડશે. બાકી સમય લહેરમાં છે. ક- સમયની ક્યારેય સહાય લે તેવો નથી ‘યાદ રાખજો’ !

 





ભલે ઉગ્યો ભાણ , ૩૧મી ઓક્ટોબર ૨૦૧૯.

31 10 2019

રોજ ઉગે છે. આજે શું નવું છે ? અરે આજે તો મારા મનના મોરલાને નાચવાનો અધિકાર છે. જેમની યાદોના સહારે આ જીંદગી ગુજારી રહી છું, તેમનો “જન્મ દિવસ” છે. ભલેને  વરસોના વહાણા વાયા, હજુ કેટલા ? તે પણ એક પ્રશ્ન છે ? જેનો ઉત્તર પામવો મુશ્કેલ છે !

ખેર એક , જીંદગી જીવવાની છે. જીવ્યા વગર છૂટકો પણ નથી ! તો ફરિયાદ શાને ?

જૂની યાદોનો મેળો ઉમટ્યો. નવી ધીરે ધીરે પ્રવેશી રહી. જૂની જિંદગીની  તોલે નવીનું શું ગજું ?

છતાં, બન્નેની વચ્ચે સુમેળ સાધવો રહ્યો.

“આંધળો ચાલે લંગડો દોરે મુકામે પહોંચે છે

*
સુંદર સુમેળની જુઓ કમાલ એ તો ધર્મ છે” !

*

સંગે જીવ્યા હતા, એકલતા સદી ગઈ છે.

*

જ્યાં હો ત્યાં, શુભેચ્છા પહોંચી ગઈ છે !





દશેરા ૨૦૧૯

8 10 2019

‘અરે મમ્મી ગયે વર્ષે,’રાવણ દહન’ જોવા ગયા હતા. પાછું આ વર્ષે રાવણ દહન જોવા જવાનું ?’

ટીકલુનો આ સવાલ સાંભળી મમ્મીને ખૂબ નવાઈ લાગી. કઈ રીતે આ બાળકને સમજાવવું કે ‘રાવણ દહન’ તો માત્ર પ્રતિક રૂપે દર્શાવવા માટે છે. એનો ગર્ભિત અર્થ જાણવો જરૂરી છે. વાર્તાના સ્વરૂપે સમજાવવામં મમ્મી સફળ થઈ.

‘બેટા, યાદ છે ને રામાયણ સાંભળ્યું હતું ત્યારે રાવણ, સિતાનું હરણ કરી ગયો હતો’.

‘મમ્મી સિતા સ્ત્રી છે તેનું હરણ કેવી રીતે થાય ?’

મમ્મી હસવું ન રોકી શકી. ‘બેટા હરણ એટલે પ્રાણી નહી, હરણ એટલે તેને ઉપાડીને લઈ જવું.’

‘હાં, હાં મમ્મી હવે યાદ આવ્યું’.

એ રાવણને હરાવીને લંકાથી, જ્યારે રાજા રામ હનુમાન લક્ષ્મણ અને વાનર સેનાની સહાય વડે સિતાને છોડાવીને લાવ્યા હતા. તે આજનો દિવસ છે’. રાવણ ખૂબ તેજસ્વી અને બુદ્ધિશાળી હોવા છતાં તેને કુમતિ સુજી અને

સિતાને ઉઠાવી લંકા લઈ આવ્યો.’

એ રાવણ જેને દસ મસ્તક હતા, હવે આ મસ્તક તેનામાં રહેલા દસ અવગુણોનું પ્રતિક સમજીને તેનું દહન કરવાનું. લંકાનું રાજ્ય રાવણના ભાઈ વિભિષણને આપી રામ, લક્ષ્મણ અને સિતા અયોધ્યા આવ્યા.

હવે આ રવણનું દર વર્ષે દહન કરી આપણે નક્કી કરવાનું કે મારામાં જે કુવિચાર છે તેનો ત્યાગ કરવાનો. ‘સત્યનો અસત્ય’પર વિજય એ સનાતન સત્ય છે. એનું પુનરાવર્તન સહુ માનવ માટે જરૂરી છે.

આજના માનવને દેખાવનું મસ્તક એક જ  છે! સત્ય કહેજો, રાવણના દસ મસ્તક કરતાં તે ભારી છે ? કાવાદાવા કરવામાં પ્રથમ છે. કોઈનું અપમાન કરવામાં યા તો તેને કાજે મુસિબત ખડી કરવામાં પાછું વળીને જોતાં નથી !

વર્તન તો એટલું બધું બેહુદું હોય છે કે તે સમયે મૌન ધારણ કરવું ઉચિત છે. છતાંય અંતરાત્મા સત્ય કહેવાને તલપાપડ હોય છે. અહંકાર અને સમાજની ભીતી તે પગલું ભરવા દેતી નથી.  ‘પાગલ યુવાની’માં ખ્યાલ નથી રહેતો કે

શામાટે કોઈની પરિસ્થિતિનો ઉપહાસ કરવો?

ઘણી વખત એવું વર્તન  કરનારની ક્ષુલ્લકતા દર્શાવે છે.હા, ભલે ગમે તે કહીએ આજની તારિખમાં રામ, સિતા, કૌશ્લ્યા, ભરત કે લક્ષ્મણ નામ જોવા મળશે. રાવણ, કૈકેયી કે મંથરા મળવા અશક્ય છે.  નામ કરતાં તે પાછળના

કર્મ અને ભાવના અગત્યતા ધરાવે છે. દશેરાના દિવસે ઘણિ વાત જો મનમાં વિચારીએ તો સંસારની અડધી ઉપાધિઓનું તારણ મળી જશે. કિંતુ આજના આધુનિક જમાનામાં કોની પાસે સમય છે, “પોતાની જાતની કાપકૂપ

વગર ઓજારે કરી સત્યનું તારણ કાઢવા કાજે ” ? અંતરમાં વસેલ રાવણનો સંહાર કરી, પ્રેમ, મૃદુતા અને પાવનતાને અપનાવવા.

આ ત્રણે ગુણ સીતામાતા ધરાવતા હતાં. યાદ છે ને, સોનાના મૃગના લોભે ખેંચાઈ સીતાએ જાતે સંકટ વહોર્યું.  લોભને હમેેશા વિવેક વાપરી તોલવો. ‘લાભ કે હાનિ’, ઉત્તર  અંતરમાંથી   ઉઠશે. શરીર રૂપી અયોધ્યા

નગરીમાં સત્ય સભર આચરણ હશે તો સીતાને રામે ઢુંઢવા દૂર નહી જવું પડે ! દશેરાની ખૂબ ખૂબ વધાઈ. રામ અને સીતા અયોધ્યામાં પગ મૂ્કશે. રાજા રામના રાજ્યાભિષેકમાં પધારી શોભામાં  અભિવૃદ્ધિ જરૂર કરશો !

ભરતની તપસ્યાનું ફળ મળશે. ઉર્મિલા અને લક્ષમણને મળેલી સજાની મુદતનો અંત જણાશે. ત્રણે માતાઓ રામ, સિતા અને લક્ષમણને જોઈ હરખશે !

દશેરાની શુભ મંગલ કામના.




નવરાત્રીના નવ દિવસ (૨૦૧૯)

29 09 2019

નવરાત્રી આવે એટલે યાદ આવે વચ્ચે મૂકાતો ગરબો. ગરબો બ્રહ્માંડનું પ્રતિક છે. ગરબામાં ૨૭ છિદ્ર હોય છે. ૯ છિદ્રની ૩ લાઈન. એટલે ૨૭ છિદ્ર, તે ૨૭ નક્ષત્ર છે.  દરેક નક્ષત્રને ચાર ચરણ હોય છે. ૨૭ ને ૪ વડૅ ગુણીએ એટલે થાય ૧૦૮. નવરાત્રીમાં ગરબાને મધ્યમાં રાખી ૧૦૮ વખત ગરબી રમવાથી બ્રહ્માંડની પ્રદક્ષિણા કરવાનું પુણ્ય મળે છે.

નવ દિવસના અપવાસ દ્વારા સંયમ અને સાત્વિકતા કેળવાય છે. દિલમાં ભક્તિનું પદાર્પણ થશે. સ્વાસ્થ્ય સારું રહેશે. માને રિઝવવા ગરબે ઘુમવાની મોજ મણાશે.

નવધા ભક્તિના નવ પગથિયા ચડવાની સરળતા કરી આપશે. મંગલતા પ્રસરશે. શ્રદ્ધા અને વિશ્વાસ રાખી કરેલી ભક્તિ રંગ લાવશે. આપણા દરેક તહેવારો પાછળનો ગુઢાર્થ સમજી તેનું આચરણ કરવાથી સમગ્ર તન અને બદનમાં એક અનોખી લહેરખી ફરી વળે છે.

ઘણા લોકોને ફરિયાદ કરતાં સાંભળ્યા છે. આ બધું દર વર્ષે આવે છે. ‘ઓ મારા બુધ્ધિજીવી ભાઈઓ અને બહેનો માત્ર એટલું જ કહીશ, ‘દર વર્ષે નહી તો શું દર મહિને આવે ?

‘તેથી તો આપણા ઉત્સવો, તહેવારોનું ગૌરવ જળવાઈ રહ્યું છે.

નવરાત્રી દિવાળી આવવાનું રણશિંગુ ફૂંકે છે. મુખ્ય ત્રણ દેવીનું અધિષ્ઠાન થાય છે. ‘દુર્ગામાતા,લક્ષ્મીજી અને સરસ્વતિ’.દુર્ગામાતા જીવનમાંથી દુર્ગતિ દૂર કરે છે. મનને પાવન કરે છે.લક્ષ્મીજી ઐશ્વર્ય પ્રદાન કરે છે.સરસ્વતિ વિદ્યાની દેનાર છે. વિદ્યા એટલે માત્ર ધન કમાવા કાજે વિદ્યાપિઠનું જ્ઞાન નહી.પોતાના અંતરાત્માને ઓળખી તેને સતનો માર્ગ ચિંધનાર.

નવરાત્રી દરમ્યાન નવ રિપુ હણવાની કોશિશ કરવી
૧.અહંકાર , ૨.ક્રોધ,  ૩.નિરાશા,   ૪.ઈર્ષ્યા,    ૫.સ્વાર્થ,    ૬.લોભ,    ૭.મોહ,   ૮.મદ,   ૯. મત્સર

આમ કરવાથી ” વિજયા દશમી” એ રાવણ હણાશે! રામ રાજ્યનું સ્થાપન થશે. ભલે આ વાત પૌરાણિક લાગે. કિંતુ તેમાં આજની તવારિખનું સનાતન સત્ય છુપાયું છે!

પિતા વિના માતા બનવું અસંભવ છે !

નવરાત્રીના ટાણે માતા પૂજનિય છે.

તેની સરાહના અને ઉત્સવ ૯ દિવસ મનાવતા પરમ પિતા પરમેશ્વરને સદા યાદ કરવા !.

નવરાત્રીનો તહેવાર આજે ૨૧મી સદીમાં ખૂબ આદર પામી રહ્યો છે. આ દિવસો દરમ્યાન પૂજન સાથે, અબાલ, વૃદ્ધ, જુવાન સહુને ગરબે ઘુમતા જોવા એ લહાવો છે. આ તહેવારના દિવસો હવે આપણ ભારત પૂરતા જ મર્યાદિત નથી રહ્યા. પરદેશમાં પણ તેની બોલબાલા છે. વળી ભારતિય ઉપરાંત વિશ્વની પ્રજા જોડાઈને આ ગરબા તેમજ રાસની રમઝટ માણે છે.

જુવાનિયાઓને ગરબે ફરતા, હિંચ  લેતા, ગરબીમાં ઘુમતા અને રાસ રમતા જોઈ એક વાર દિલ કહે છે,” ચાલને પાછાં જુવાન થઈ જઈએ ‘ !





“અ” આગગાડીનો “અ” !

27 09 2019

 

અણમોલ’ અક્ષરની સવારી શરૂ થઈ.

****

‘આગગાડી’ ઉપડી ‘અછતના’ પ્રદેશમાં આવીને ઉભી રહી.

****

‘અભાવા’ને કારણે આજુબાજુનું વાતાવરણ ગમગીન હતું.

****

‘અરાજકતા’ સઘળે ફેલાઈ અઈ !

********

‘અણગમો’ વ્યક્ત કરવાનો સમય ન સાંપડ્યો !

****

‘અચાનક’ કોઈ કાનમાં સંદેશો કહી ગયું.

****

‘અણધાર્યા’ સમાચારે હવાનો રૂખ બદલાઈ ગયો !

****

અંધશ્રદ્ધા ન પ્રવેશે, સજાગ બની.

****

‘આશ’ પર અભિષેક  કર્યો.

***’

‘અભૂતપૂર્વ’ શાંતિ છાવાઈ ગઈ.

****

‘અવસર’ ની રાહ તકતી હતી , તે સાંપડ્યો !

****

‘આનંદ’ મંગળ પ્રસરી રહ્યો..

****

”અંગ,” અંગમાંથી આવકાર સ્પષ્ટ નિતરી રહ્યો.

****

‘અલકલટ’ હવા સંગે ગેલ કરી રહી.

***

‘અવલોકન’ નયનને પ્યારું લાગ્યું

****

‘આંગતુક’ ખુશીના માર્યો ઝુમી ઉઠ્યો

****

‘આંગણ’ ની શોભામાં અભિવૃદ્ધિ થઈ.

*****

‘અલૌકિક’તાના દર્શન થયા.

***

‘અરમાન’ સૂર છેડી રહ્યા

***

‘આગગાડી’ની મુસાફરી રસપ્રદ રહી !

 

 

 





શ્રાધ્ધ (એકાદશી)

25 09 2019

 

આજના પવિત્ર દિવસે વિરહીજનોના ગુણોનું ગાન કરી, તેમને સમરીએ.

કોઈ પણ જાતના પુણ્યની આશા રાખવી નિર્થક છે.

માત્ર, જીવનમાં યાદની “જ્યોત” જલાવી, તેમની સાથે માણેલા સમયની “જ્યોત” ઝળહળતી રાખવી.

આપણે સહુ એ પથના પ્રવાસી છીએ.

એકાદશીના પવિત્ર દિવસે સહુ વિદાય પામેલને  “હ્રદય પૂર્વક અંજલિ’.