મધર્સ ડે”૨૦૨૧

9 05 2021

યાદ છ ને, જે દિવસે બાળક આ ધરતી પર અવતરણ કરે છે ત્યારે દરેક સ્ત્રી માતાનું પદ પામે છે.

સારું છે,’મધર્સ ડૅ’ વર્ષમાં એક વાર આવે છે. દરેક બાળકો અમેરિકામાં ‘મા’ને કદાચ ફુલોનો

ગુલદસ્તો આપશે યા કોઈ ઠેકાણે જમવા લઈ જશે. આમ માતાને તે દિવસે થોડું માન આપશે !

મિત્રો, માતાને માન નહી પ્રેમ અને લાગણિની જરૂર છે. વખતની સાથે માતાની ઉમર વધે છે, તેને

‘બસ કેમ છે’? પૂછશો ને, તેનું પેટ ભરાઈ જશે. તેને નથી તમારા પૈસાની આવશ્યકતા યા મોટી ભેટની !

હા, તમે એની દરકાર ખૂબ પ્રેમથી કરતા હશો. તમને તેના તરફ અત્યંત પ્રેમ પણ હશે. ખેર, માને સહુ

કોઈ પ્રેમ કરે છે, ઘણિવાર દર્શાવવામાં આપણે નબળા પડીએ છીએ. એમાં હું, પણ આવી જાંઉ !

છતાં અંતરમાં પરમ સંતોષ છે . માતાને પ્રેમ આપ્યો હતો અને પામી હતી. પૂજ્ય બા ( મારા પતિની બા)

તમારો પ્રેમ ખૂ્બ ઓછો પ્રાપ્ત થયો હતો છતાં ગર્વથી કહીશ તેમના પ્રેમની મહેક આજે પણ માણું છું.

મુખ્ય કારણ , મારા પતિ દેવને ‘બા’ ખૂબ વહાલી હતી. ‘પતિના વહાલા એ મારા વહાલા. સાવ સાદું

ગણિત છે. ‘

‘મા’ ,’બા’ યા ‘મમ્મી’ શબ્દ બોલતાં મુખ પર ઉભરાતો ઉમળકો માત્ર તેમને જ દેખાય જેઓ પોતાની

માને અઢળક પ્યાર કરતા હોય છે !! આંખોમાં ચમક ઉભરાય. આપણિ આજ તેમને પ્રતાપે છે એ ક્ષણ

વાર પણ વિસરવું ન જોઈએ.

જ્યારે બાળક નાનું હોય ત્યારે તેમની હર પળ આપણે માણીએ છીએ. એજ રીતે જ્યારે માતા ‘બુઢાપામાં’

પ્રવેશી ચૂકી હોય તો તેની સાથે પળૉ પ્રેમથી વિતાવશો. ક્યારે તે તમારી જીંદગીમાંથી વિદાય લેશે, ખબર

પણ નહી પડે ?

મા, તારી સાથેના સુંદર વર્ષોની ભીની ભીની મહેક આજે પણ જીવનમાં વરતાય છે. જે બાકીની જિંદગી

જીવવા માટે પૂરતા છે. ઈશ્વરનું અર્પિત આ જીવન લાંબુ છે તો તેની પાછળ સર્જનહારનું કોઈ પ્રયોજન જરૂર

હશે.

મા, તારો સંગ મેં ભરપૂર માણ્યો હતો. બા, તમારી સંગે ભલે થોડા વર્ષો ગાળવાનો લહાવો મળ્યો હતો. નાની

ઉંમરમાં પણ તે સાથે વિતાવેલી મધુરી પળોની સુગંધ આજે પણ અનુભવું છું.

મમ્મી અને બા શબ્દોના ઉચ્ચારણ સાથે તમારી મધુરી છબી, નજર સમક્ષ તાદૃશ્ય થાય છે. ‘મા’ માટે જેટલું

કહીએ કે લખીએ તેટલું ઓછું છે.

મમ્મી, તું જ્યાં પણ હોઈશ ત્યાં તું આનંદમાં રહેજે. ઠાકોરજીની તારા પર અત્યંત કૃપા હતી. તું બનાવતી

સુંદર સામગ્રી અને સાચા ગુલાબના ફુલોની માળા! તારું નામ લેતાં નજર સામે તરવરે છે.

આજના દિવસે તમારું સ્મરણ અને તમારા પ્રત્યેનો પ્રેમ આલેખી અંતરની ભાવના પ્રસ્તુત કરી. હવે તો માત્ર

યાદો જ વાગોળવાની રહી. તમારા નામને, તમારા સંસ્કારને અને શિક્ષણને દીપાવવાનો પ્રયત્ન અંતિમ

શ્વાસ સુધી.

બા અને મમ્મીના ચરણોમાં દંડવત પ્રણામ





ચીપિયો

21 03 2021

‘અલખ નિરંજન’ યાદ આવે છે, બાળપણમાં જો દરવાજે કોઈ સાધુ આવે તો ચીપિયો ખટખટાવે.

આ ચીપિયો એટલો બધો મોટો હોય કે વાત નહી પૂછવાની. આ ચીપિયો જોઈને નાનું બાળક

છળી મરે.

આજે એ ચીપિયાની વાત યાદ આવી ગઈ. ૨૧મી સદીમાં ‘ચીપિયો’ એટલે શું તે મારે તમને કહેવું

જરૂરી છે. એક જમાનો હતો રોટલી સગડી પર કરવામાં આવતી. પછી ફુલાવવા માટૅ લોઢી

પરથી કોલસા પર નાખવાની હોય. હવે કોલસા પરથી લેતા હાથ ન દાઝે એટલા માટે ‘ચીપિયો’

વપરાય. ચીપિયો વાપરવો એ પણ એક કળા છે. રોટલીને તેની પકડમાંથી છટકતા વાર ન લાગે !

એ જમાનામાં મારી પૂ. મમ્મી વાળનો અંબોડો વાળે ત્યારે તે છૂટી ન પડે તેને માટે વાળમાં

વપરાતી વસ્તુને પણ ‘ચીપિયા’ કહેવાતું. હવે ખબર પડીને બે ચીપિયા વચ્ચેનું અંતર.

આજે મને દુઃખ થાય છે, નવા જમાનાના સુધરેલ ગણાતાં આપણે પોતાની માતૃભાષાથી

તદ્દન અજાણ છીએ. જે પ્રજાને પોતાની માતૃભાષા અને માતૄભૂમિ પ્રત્યે પ્રેમ નથી એના

વિશે કાંઇ પણ કહેવું હું ઉચિત સમજતી નથી.

ચાલો ત્યારે પાછી મુદ્દા પર આવું. ગાડી ખોટે રસ્તે ચડી ગઈ હતી. બાળપણથી રોટલી વણતા

આવડતું. એટલે ચીપિયો પકડીને રોટલી ફેરવી કેવી રીતે પકડવી એ ટેવ પડી ગઈ હતી. પછી તો

સગડી ગઈને ગેસ આવ્યા. ગેસ પર તો ડબલ હજામત. રોટલી ફુલવા નાખો ત્યારે ગેસ ધીમો હોય.

ફુલે એટલા માટે વધારવાનો અને ચીપિયાથી રોટલી ફેરવવાની. આ કળા શિખતાં તો થાકી ગઈ.

મારી મમ્મીએ ખૂબ કુનેહ પૂર્વક શિખવાડ્યું. રસોડાની રાણી બનાવવામાં મારી પૂજ્ય મમ્મીનો

આભાર માનું તેટલો ઓછો છે.

માત્ર રસોડાના કામકાજ માટે નહી, જીવન કલામય તેમજ વ્યવસ્થિત જીવવા માટેની સઘળી રીત

એની પાઠશાળામાં ભણી હતી. કપડાંની ગડી વ્યવસ્થિત રીતે કરવાની.

ચીપિયા વગર રોટલી, ભાખરી કે રોટલા કરતાં ન ફાવે. એક વાર ચીપિયો જૂનો થયો હોવાથી ટૂટી

ગયો. આપણે તો રસોડામાં બળવો કર્યો. જ્યાં સુધી નવો ચીપિયો ન આવે ત્યાં સુધી રસોડામાં

રોટલી, ભાખરી કે રોટલા કરવાની હડતાળ પાડી. મમ્મીની શું વાત કરવી, એ તો અનુભવી એટલે

એને ચીપિયાની જરૂર ન પડે. મને તો દાઝવાની સખત બીક લાગે. આમ ચીપિયા વગર રોટલી કે

ભાખરી કરતાં જરાય ન ફાવે.

બી.એ. પાસ થઈને સગાઈ કરી. કુંવારે સાસરે જતી હતી ત્યારે મારા પૂ. સાસુમા અને જેઠાણી બધા

હાથેથી રોટલી શેકે. મારા તો જોઈને મોતિયા જ મરી ગયા. હવે નવા પરણીને જે ઘરમાં જવાનું હોય

ત્યાં માગતા પહેલા વિચાર કરવો પડૅ. આ ૫૫ વર્ષ પહેલાની વાત છે. ભલેને ‘લૉ કોલેજ”માં ભણતી

હતી પણ આમાન્યા જાળવવાની અને માતા તેમજ પિતાના સંસ્કાર દીપાવવાના એ વાત હૈયે કોતરાયેલી

હતી.

લગ્ન પહેલા જ્યારે ખરીદી ચાલતી હતી, ત્યારે ધીમેથી મમ્મીને કહ્યું,’ મને આણામાં ચીપિયો’ આપજે. મારે

સાસરે કોઈને વાપરવાની આદત નથી. મા તે રસોઈ તો બધી શિખવાડી છે પણ દાઝી ન જાંઉ એની કાળજી

તો કરવી પડે ને !

મમ્મી મારી જોરથી હસી.

બીજું શું આપું?

મેં કહ્યું, મમ્મી કહું ?

અરે મને નહી કહે તો કોને કહેશે ?

મમ્મી બટાકા છોલવાનું ચપ્પુ !

આમ ચીપિયા સાથે ચપ્પુની વાત પણ કહી દીધી !

ચીપિયાનું મહત્ત્વ આજે પણ જરાય ઓછું નથી ! બે અઠવાડિયા પહેલાં સમાજમાં મદદ કરવાના હેતુથી ગઈ હતી.

૨૦૦ માણસ માટે રોટલી બનાવવાની હતી. શું આરોટલી હાથ વડૅ શેકાય ? ના, ભાઈ ના સારામાં સારો ચીપિયો

શોધ્યો અને બધી રોટલી શેકી. જરા પણ દાઝી નહી.

માન ન માન ચીપિયા આજે પણ રસોડામાં તારું સ્થાન અચળ છે. તારી જગ્યા કોઈ લઈ ન શકે, હા કદાચ લોખંડનો

હતો એના બદલે સ્ટીલનો કે લાકડાનો હોઈ શકે. હા, તેના દેખાવમાં આધુનિકતાને જોઈ છે.

પણ ચીપિયા તું ચીપિયો છે. હરખાવાની છુટ્ટી છે





“વજૂદ” ૧. (why)

16 03 2019

 

 

શ્રી કૃષ્ણાય નમઃ

જ્યાં સુધી આ દિમાગ લખવામાં તલ્લિનતા નહી અનુભવે ત્યાં સુધી “કશુંક” અદભૂત લખાય તે કાજે પ્રયત્નો જારી રહેશે ! એકલતામાં ‘લેખન પ્રવૃત્તિ’ આજે પ્રાણવાયુ બનીને જીવનની ગાડી તેજ રફતારથી ચલાવી રહી છે. સર્જન એ સામાન્ય કાર્ય નથી. ઉંડી સાધના, મનની એકાગ્રતા અને તનની સ્ફૂર્તિ આવશ્યક છે. ૨૦ વર્ષનો મહાવરો આજે અંદરથી બંડ પોકારી ઉઠ્યો છે.

” તારા કોઈ પણ કાર્યમાં ભલિવાર નથી ” !

” અંતર હલબલી ગયું,, ક્યાં ગોથું ખાઈ ગઈ? અભ્યાસ અધૂરો રહ્યો ? વૈરાગ્યની તો જોડણીમાં પણ ભૂલ છે ! સુંદર વિષયની પ્રસવ વેદના અનુભવી. બસ હવે એક જ માર્ગ બાકી રહ્યો. , ‘શ્રી કૃષ્ણનું શરણું’ ! જેના વગર ઉદ્ધાર શક્ય નથી. “હું કરું ” એ વાતમાં રતિભર તથ્ય નથી. ‘એ કરાવે ને હું કરું’ એ મંત્ર લાધ્યો છે. મંત્ર લાધ્યે કાંઈ કામ થાય નહી. તેની પાછળ આરાધના અને સતત પ્રયત્ન જારી રહેવા જોઈએ. બંને વફાદારીથી કરવા કમર કસી.

જીવન કેટલું સુંદર છે ! આ પૃથ્વી પર આવવાનું, લાંબુ આયુષ્ય ભોગવવાનું, સારા કર્મો કરવાનું ,કોણે કહ્યું હતું ? કહ્યું તો કોઈએ પણ ન હતુ! માત્ર જીવન દરમ્યાન પ્રાપ્ત કરેલા અનુભવોની ગઠરી જોતા થતું હતું, ‘બસ જન્મ ધરીને વિદાય થઈશ’ ? પ્રભુએ આ પૃથ્વી પર મનખા દેહ આપ્યો તે તેની પાછળ કાંઇ ઉદ્દેશ તો હશે ને ? બાકી આવ્યા, ખાધું, પીધું, બાળકો ને દુનિયામાં લાવી જીવન પુરું કર્યું ?

ના, ના પ્રભુ એવું જીવન જીવવા, તેં મને નહોતી મોકલી. સમાજનું ઋણ ઘણું છે, માતા અને પિતા હવે હયાત નથી એટલે વાત કરવી વ્યર્થ છે. બાળકો પ્રત્યેની ફરજ હવે સંપૂર્ણપણે અદા થઈ ગઈ છે. તો રહ્યું, બાકી, જીવનની યથાર્થતા ને હકિકતમાં બદલવાની ! આળસ કરે કામ નહી થાય. સતત જાગ્રતતા આવશ્યક છે. સમય ઘટતો જાય છે. હર  પળ ખૂબ કિમતી છે.

જ્યાં જ્યાં નજર ઠરે ત્યાં રમખાણો દેખાય છે. આતંકવાદના ઓળા ચારે તરફ ફેલાયા છે. શાંતિ ક્યાંય નજરે પડતી નથી.. અરે ઘરમાં બેઠેલી પેલી સામે રહેતી બુઢ્ઢી માને ગોળી વાગીને મરણ પામી. દુકાનમાં પાન બીડી વેચતો પેલો કાસિમ, ખટારાની બ્રેક ફેલ જવાથી કચડાઈ મર્યો. કાસિમના નસિબમાં આવું કરૂણ મૃત્યુ લખાયું હશે ?

પેલો સર્જનહાર જાણે !

આ વિશાળ ધરતીના ફલક પર ક્યાંય જિંદગી સલામત નથી. માતાનું સ્તનપાન કરતું બાળ, માના સ્તનના વજનથી ગુંગળાઈને મરી ગયું. હવે આનાથી વધુ કરૂણ મોત શું હોઈ શકે ? દિવાળીના દિવસોમાં ફટાકડાને કારણે આગ લાગીને ઝુપડપટ્ટી આખી ભસ્મિભૂત થઈ ગઈ.

ભલે દુનિયામાં પૂર આવે, ધરતિકંપ થાય. પર્વત ધસી પડે, સુનામી આવે કે વા વંટોળ, કુદરતના ખોફને કોઈ ન પહોંચી શકે. છતાં પણ જીવન જીવવા જેવું તો ખરું !  ૮૪ લાખના ફેરામાંથી મંડ માંડ બહાર નિકળિએ ત્યારે આ અણમોલ માનવ જન્મ મળે છે. પછી ભલેને ગમે તેટલી વિકટ પરિસ્થિતિ કેમ ન હોય સામનો કરી લેવાનો. નહિ તો પાછા ૮૪ લાખ યોનીમાં ભટકવાનું તો નસિબમાં છે જ ! કદાચ સત્કર્મો કરીશું તો બેચાર જનમ ઓછા થશે ?

એવું નથી કે દરેક માનવી સારા કૃત્ય કરીને હરિ ૐ શરણ થાય છે ? દંગો, ફસાદ, લુંટફાટ, મારામારી, કોમી હુલ્લડો બધુ રોજ બને છે. અપહરણના કિસ્સાથી તો આખું અખબાર ભરેલું જણાય છે. છતાં પણ ‘જીવન તો જીવનછે !મનને મનાવું છું કે, અમાનવિય કૃત્ય કરનારની માનસિક સ્થિતિ કદાચ તેમના બાળ ઉછેરને કારણે હોઈ શકે ? બાળકનું ઉદરમાં આગમન ,તમે માનો કે ન માનો શારિરિક ભૂખને સંતોષવાનું છે ! આ જગે અવતરનાર દરેક બાલ માતા અને પિતાની સંમતિથી નથી આવતા એ હકિકત સ્વિકારવી રહી. ,

કોને ખબર કયા ચોઘડિયામાં જન્મ થયો હતો ? બધા બાળકો જન્મતાની સાથે રડે આ ઢીંગલી એક ડુસકું મુકીને પછી મંદ મંદ મુસ્કુરાઈ ઉઠી. જાણે અંદરની અંધાર કોટડીમાંથી તેનો છૂટકારો થયો  ન હોય! અંદર લહેર હતી પણ ચારે તરફ ઘોર અંધારું, કિરણના સ્પર્શ માટેની ઉત્કટ ભાવનાને કારણે પંદર દિવસ વહેલી  ટપકી પડી. પપ્પા તો તેનું મોહક મુખડું જોઈને હરખાઈ ઉઠ્યા. મમ્મીને કેમ જાણે પોતાની  આશા પૂરી ન થઈ એટલે ખુશી ઓછી થઈ. પણ વાંકડિયા ઝુલ્ફાં, ગાલમાં પડતાં ખંજને તેના મુખ પર લાલી ફેલાવી.  નવ મહિના મને પેટની તિજોરીમાં વહાલભેર સાચવી હતી ને ?  ત્રણ દિવસ હોસ્પિટલમાં રહી ઘરે આવી. દાદા અને દાદી તો મને જોઈને ગાંડા, ગાંડા થઈ ગયા હતા.

ફોઈબાની મરજી હતી મારું નામ ‘તનમન’ પાડે. મારા મમ્મી અને પપ્પાને ‘તન્વી’ રાખવું હતું. ફોઈબાને તો દાપુ મળે એમાં રસ હતો. ઓળી ઝોળી પિપળ પાન , ફોઈબાએ પાડ્યું,’ તન્વી’ નામ. તન્વી ધીમે ધીમે લાડકોડ પામીને મોટી થતી ગઈ. નાનું બાળક માત્ર દુધ પીએ અને ઉંઘે. તન્વી, ધાર્યા કરતા વધારે શાંત હતી. પેટ ભરીને જ્યારે માતાનું દુધ પીધું હોય તો ત્રણ કલાક સુધી ઘોડિયામાં હાલતી પણ નહી. મમ્મી, વારે વારે આવીને જોઈ જાય ‘હું ,જીવું તો છું ને?’  જરાય ચું કે ચા ન કરતી. સમય પાણીના રેલાની જેમ પસાર થઈ રહ્યો હતો.

ખબર નહી કેમ, અમૃત સમું સ્તનપાન કરતાં ખાંસી બહુ આવતી! તર્ક કરવા દિમાગ પ્રેરાયું,  , માતાના મનમાં ઉદભવતા અનેક તરંગ સમાન વિચારો. દીકરા માટેની ઘેલછા જેને કારણે તેનું ચિત્ત ક્યારેય મારામં લાગતું નહી. કદાચ હું ખોટી પણ હોઈ શકું ? ખેર હવે એ પ્રશ્ન અસ્થાને છે.

મારી વહાલી દાદીના બે દીકરા. એક પિતાજી અને બીજા મારા નાના કાકા.આખી જિંદગી દાદા અને દાદી દીકરી માટે વલખા મારતા હતાં. મારી માતાનું વહાલ ઘરના આપ્તજનો દ્વારા હું મહેસૂસ કરતી. છતાં અંતરના ભંડાકિયામાં તેની અપેક્ષા સતત રહેતી.

તેમની વાતો પરથી ! જ્યારે મારી માના કિસ્સામાં, તેની બે બહેનો, નાનાને એક લાડકી નાની બહેન, નાનીને બે બહેનો. જાણે દીકરાનો દુકાળ ન પડ્યો હોય !  મારી માને દીકરો આવે તેવા અરમાન હોય એમાં શું નવાઈ ? ! હવે સમજી શકાય  કેમ મારી માને હું ‘જરા ઓછી ગમતી ‘ ! એકવાર મારી માને મોઢેથી જ્યારે સાંભળ્યું કે મારી નાની કેટલી ખુદ્દાર હતી.

” મારા ત્રણે જમાઈ એવા લાવીશ કે તેમના જણ્યા પણ સુંદર હોય ” ! આવી નાની પર મને ખૂબ ગર્વ હતો. દીકરીઓ હતી પણ જીવવવાની ખુમારી સાથે. જ્યારે મારી મા ?

બાકી મમ્મીએ મને જે રીતે જોઈ હતી અને પરવરિશ કરતી હતી તેનો મારા દિલ અને દિમાગ પર ખૂબ ઊંડૅ ઊંડે સુધી રંજ હતો. છતાં પણ એ મારી મા હતી, એ શબ્દ અંતરે કોતરાયા હતા. શરૂઆતના દિવસો પાણીના રેલાની જેમ વહી રહ્યા. ફરક આંખોને ઉડીને વળગે તેવો ત્યારે જણાયો જયારે મારી માને, પગલીનો પાડનાર રન્નાદે એ આપ્યો. તે ખૂબ ખુશ હતી.  મારી ઉમર ત્રણ વર્ષ અને છ મહિનાની હતી. ખરું પૂછો તો બાળા હતી, કિંતુ મારી માને મન હું ,’મોટી થઈ ‘ગઈ હતી. જેને પરિણામે શાંત થતી ગઈ. કોઈ પણ ક્રિયાની પ્રતિક્રિયા કરવાનું બંધ થઈ ગયું . નાનો ભાઈ ઘરમાં આવ્યો, આખા ઘરનું વાતાવરણ પ્રફુલ્લિત થઈ ગયું. મને પણ નાનો ભાઈ લો ખૂબ વહાલો લાગ્યો.

મારી સામું જોઈને એવું મધુરું હસે કે મારી નજર તેની સામેથી હટવાનું નામ ન લે . આવા સંજોગોની અસર બાળકના માસૂમ મન પર થાય એ સ્વભાવિક છે. તેની સાથે સદા રમતી પણ  હું ખૂબ ઓછું બોલતી. જેમ મોટી થતી ગઈ તેમ માના ન ગમતા વચનો અને પિતાનો અઢળક પ્રેમ પામતી. આખો વખત પુસ્તકોમાં માથૂં ઘાલી રાખતી. ભણવાનું મને ખૂબ ગમતું. વર્ગમાં શિસ્તનું પાલન કરતી તેથી શિક્ષકો તેમજ શિક્ષિકાઓ મારા વખાણ કરતા થાકતા નહી. ચાલો ક્યાંક તો મને ઠરવાની જગ્યા સાંપડી હતી. ઘરે આવું એટલે મા કામમા રગદોળે. કામ કરવું મને ગમતું, પણ રમવાનો સમય ન મળતો તેથી ધુંધવાતી. ખેર, ભાઈલાએ જીવનમાં બીજી બારી ઉઘાડી. સમય પ્રેમથી પસાર થતો ગયો. બાળપણ ક્યારે વિદાય થયું ખબર પણ ન પડી.

માને સામે જવાબ આપે તે બીજા. આમ મારી જીંદગીના બે પહલુ હતા, ઘરમાં અલગ અને શાળામાં અલગ. બારેક વર્ષની થઈ ,જીંદગીનો કયો પહલુ વધારે ધારદાર કરવો છે તેના વિચારોમાં ગરકાવ થઈ જતી. બાર વર્ષની ઉમર, પણ વિચારવાની શક્તિ પરિસ્થિતિને કારણે ખૂબ ખીલી હતી. ઈશ્વર ખૂબ દયાળુ છે. કોણ જાણે જીવનનું પ્રયોજન શું છે? એક શાંતિ હતી. કોઈ પણ પ્રવૃત્તિમાં જોડાવાનું મન થાય મા, ક્યારેય ના ન પાડતી. જેને કારણે જીવનમાં ભાત ભાતના રંગ પૂરાયા.





બદલી****૨ અમેરિકામાં કરેલી સહુથી છેલ્લી નોકરી.

22 01 2019

જતીન ચા સાથે થોડા ખારા બિસ્કિટ મૂકીને પોતાના કામ પર જવા નિકળી ગયો. આઇ.ટી. ના ક્ષેત્રમાં વર્ષોથી હતો. નોકરી ઉપર તેની અગત્યતા જણાતી. હમણા એક મોટા ‘પ્રોજેક્ટ’માં વ્યસ્ત હોવાને કારણે અનુ જાગે ત્યાં સુધી રાહ ન જોઈ. પ્રોજેક્ટ મેનેજરે સમયસર આવવું પડૅ, તેનું જતિનને ભાન હતું. તેણે ફ્લોરિસ્ટને ત્યાં ફોન કરીને સુંદર મજાના બુકે નો અર્જન્ટ ઓર્ડર આપ્યો. અનુને વધાઈ આપવાની હોય તેમાં દેર કરે તો ન ચાલે !

અનુ તો જાણે ઘોડા વેચીને સૂતી હતી. માંડ માંડ તેની આંખ  વહેલી સવારે લાગી હતી. અચાનક ઘરની બેલ વાગી.

‘જતિન બારણું ખોલ ને ‘.

જતિન હોય તો જવાબ આપે ને ! ફરીથી બેલ વાગી એટલે નાછૂટકે ઉભા થવું પડ્યું. કપડા વ્યવસ્થિત કર્યા. રોબ, ચડાવ્યો. ઘરના સી.સી. કેમેરામાં જોયું તો બારણામાં કોઈ ફુલોનો ગુલદસ્તો લઈને ઉભુ હતું.  ઝડપથી બારણું ખોલ્યું. અવાચક થઈ ગઈ.

‘આર યુ એટ ધ રાઈટ એડ્રેસ”?

ડિલિવરીવાળાએ કાગળ બતાવ્યો. ઓ.કે. બુકે લઈ લીધો અને બારણું બંધ કર્યું. ‘થેન્કસ.

હવે તેની ઉંઘ ઉડી અને વિચારવા લાગી આ શું છે? પહેલા પાણી પી લંઉ. સવારે લીંબુવાળું ગરમ પાણી પીવું ગમતું. માઈક્રોવેવ ખોલ્યું તો અંદર ચા, સાથે ખારી બિસ્કિટ જોઈને નવાઈ લાગી. સાથે ચિત્રકાર પતિદેવે ‘સ્માઈલી ફેસ” દોરેલું ચિત્ર મુક્યું હતું. અનુ માથુ ખંજવાળવા લગી. આજે આ શું ચાલી રહ્યું છે. જતિનને ફોન કરવા જતી હતી ત્યાં,  ફોન પાસે એક કાગળ પર જતિનના અક્ષરમાં કાંઇ લખ્યું હતું.

“ખૂબ ખૂબ અભિનંદન. આજે સવારે તું સ્વપનાની દુનિયામાં વિહાર કરતી હતી ત્યારે, એચ. આઈ. એસ. ડી.માંથી ફોન આવ્યો હતો. તને ‘સબસ્ટિટ્યુટ ટિચરની’ નોકરી મળી ગઈ છે. આશા છે, બુકે ડિલિવરીવાળાને ધમકાવ્યો નહી હોય. હું રાહ જોઈ શકું એમ ન હોવાથી આ રીતે મારો આનંદ વ્યક્ત કરવાનો ગુનો કરી રહ્યો છું. રાતના સજા ભોગવવા તૈયાર રહેજે’.

હવે અનુને સમઝ પડી. જતિનને ખુશ ખબર આપવા હતા તે વાત મનની મનમાં રહી ગઈ. આતો જતિને વધાઈ ખાધી કે મારી ‘બદલી’ની નોકરી પાકી થઈ ગઈ. સહુ પ્રથમ પતિએ બનાવેલી ચા ગરમ કરી અને સાથે ખારા બિસ્કિટ ખૂબ પ્રેમથી ખાધા. બુકે તો ખરેખર ખૂબ સુંદર હતો. પોતાના ભાગ્ય પર ઈતરાઈ રહી. ત્યાં ફોનની ઘંટડી રણકી ઉઠી.

‘હાય, હની કોણે કોને આશ્ચર્યમાં મૂકી દીધાં?’ કહીને અટ્ટાહાસ્ય કરી રહ્યો. ‘સાંભળ અત્યારે વાત કરવાનો સમય નથી સાંજે વાત કરીશ. હું ખૂબ ખુશ છું. ‘ કહીને ફોન મૂકી દીધો.

અનુએ પોતાના ગાલ પર ચુંટી ખણી. જેને માટે છેલ્લા પંદર દિવસથી અધિરી થઈ ગઈ હતી, તે સમાચાર તેને આવી રીતે જાણવા મળ્યા. સવારના પહોરમાં પતિદેવની બનાવેલી ચા પેટમાં પડી એટલે દિમાગ કાર્યરત થયું. સહુ પ્રથમ તો ખુશીની મારી પાગલ થઈ ગઈ. લગ્નના ૨૫ વર્ષ પછી પહેલીવાર નોકરીની ખોજ આરંભી હતી. તેમા સફળતા મળી એ જાણે પાણિપતનું યુદ્ધ જીત્યા જેટલી અગત્યની હતી. એકલી હતી ખુશીની મારી આંખો છલકાઈ ઉઠી.

બન્ને બાળકો કોલેજમા હતા, અત્યારે ફોન ન થાય. પતિદેવ કામમાં ગળાડૂબ હતા. અંતે તેને હું યાદ આવી.

સવારના પહોરમાં મારો ફોન રણક્યો એટલે મને અચરજ થયું. મોટે ભાગે અનુ સાથે સાંજના ચાર વાગ્યા પછી વાત કરવાનો નિયમ હતો. ખેર, જવાબ આપ્યો.

‘કેમ આજે સવારના પહોરમાં શું છે. હું તો જીમમાં જવાની તૈયારી કરી રહી છું ‘.

‘અરે યાર, માર ગોલી સીધી મારે ત્યાં ચાલી આવ. મેં વરજીની બનાવેલી ચા પીધી પણ તું આવ બીજો કપ સાથે ચડાવીશું . કોઈ સવાલના જવાબ નહી આપું. તુ આવ એટલે રૂબરૂ વાત કરીશ’ .કહીને ફોન ઠપકાર્યો.

મારી પાસે બોલવાના કોઈ શબ્દો ન હતા. જલ્દીથી નાહી ધોઈને તૈયાર થઈ અનુને ત્યાં પહોંચી ગઈ. અનુએ બસ બોલવાનું ચાલુ કર્યું, હું થાકી , ‘બસ હવે તારી બધી વાત ખબર પડી ગઈ. ખૂબ ખૂબ અભિનંદન. ક્યારથી નોકરી ચાલુ કરીશ’?

અનુ બોલી, ‘યાર સારું થયું તે પૂછ્યું. મારે ફોન કરીને ઓફિસને જણાવવાનું છે.   ખુશીની મારી અનુએ હજુ ઓફિસમાં ફોન પણ કર્યો ન હતો’.

‘શુભસ્ય શિઘ્રમ’

અનુએ ફોન ઉઠાવ્યો, સામે થી જવાબ આવ્યો, ‘ટુમોરો મોર્નિંગ. શાળાનું નામ પણ આપ્યું. સવારે સાડા સાતે પહોંચવાનું. અનુ ખૂબ ખુશ થઈ. મનમાં ભગવાનનો આભાર માન્યો. અમે બન્ને એ મસ્ત લંચ ખાધું  અને હું ઘર ભેગી થઈ.

જતિન સાજે આવતા અનુ માટે તેનો મનપસંદ આઈસ્ક્રિમ લઈને આવ્યો. બન્નેને ચાલુ દિવસોમાં બહાર જમવા જવું ગમતું નહી. અનુ સરસ મજાનું રાતનું જમવાનું બનાવી ટેબલ સજાવી જતિનની રાહ જોતી હતી. જમીને રાત કેમની ઉજવી એ દરેક વાચક પોતાની કલ્પના કરી લે. જતિનના દિમાગમાં શું ઘડા લાડવા હતા તેની તો મને પણ ખબર નથી !

સવારના પહોરમાં ફોનની ઘંટડી રણકી. ખૂબ ઉત્સાહથી અનુએ ફોન ઉઠાવ્યો. ગઈ કાલની વાત ફોને ફરીથી સંભળાવી.





બોલો બોલો બોલો શું ??????????? ૨૦૧૯ જાન્યુઆરી !

17 01 2019

 

એવી કઈ ગાડી છે ?

મુસાફરોથી ભરેલી છે ?

માત્ર આગળ જાય છે ?

‘બ્રેક’ નામના જાનવરથી અનજાણ છે ?

એક ડગલું પણ પાછી પાની કરતું નથી ?

રફ્તાર એક સરખી છે છતાં ક્યારેક ભાગતી લાગે છે તો

ક્યારેક મંથર ગતિએ ચાલતી દીસે છે.

જવાબ ન આવડે તો તેને શું કહીશું ??????????





ભજીયા

8 12 2018

‘અરે, પાછી મને ના પડે છે ‘?

‘હજુ રવીવારે સાંજના તો બનાવ્યા હતાં’.

‘તો શું થઈ ગયું ?’

‘ચાર દિવસમાં પાછા’ ?

અરે, વરસાદને કારણે આખો પલળી ગયો છું, શરદી ન થાય એટલે ગરમા ગરમ આદુ, ફુદીનો અને મસાલાવાળી ચા બનાવ, સાથે ચાર ભજીયા.  તારી બનાવેલી ખિચડી ખાવાની હું ના નથી પાડતો’.

જ્યારે પણ તુષારને ‘ભજીયા’ ખાવાનું મન થાય કે તુલના “કજીયા” કરે. તુષારને ભજીયા ખૂબ ભાવે. તુલનાને થાય ભજીયા યોગ્ય આહાર નથી. તુષાર ભજીયા માત્ર ચાર કે પાંચ જ ખાય. ભજીયા તળેલું તેલ ફેંકી દેવું પડે એ તુલનાને ગમતું નહી.જ્યારે મારી હાજરીમાં આ મીઠો કલહ થાય ત્યારે મને બાળપણમાં બનતો પ્રસંગ યાદ આવે.

અમારી બાજુવાળા શાંતિકાકાને ભજિયા ખૂબ ભાવતા, કમળાકાકી બનવતા પણ ખરાં . તેમને પોતાના પતિ નારાજ થાય તે ગમતું નહી. હવે શાંતિકાકાને ભજિયા કેટલા ખાવા જોઈએ એ તમારા માનવામાં નહી આવે. ગરમા ગરમ હોય એટલે બેસીને શાંતિથી ખાય પેટ એકદમ ભરાઈ જાય પછી, સૂઇ જાય અને પેટ ઉપર થાળી મૂકીને ખાય. એ જમાનામાં લોકો રકાબીમાં ન ખાય ,મોટી થાળી લે બધી જાતના ભજીયા બનાવડાવે. જો પછી ન ખવાય તો કહે, હમણાં હું સૂઈ જાંઊ છું ઉઠું એટલે ચા સાથે ઠંડા ભજિયા ખાઈશ. કમળાકાકી મલકાતા મુખડે ભજિયા ઉતારે. કાકાને ખાતા જોઈ ખુશ થાય.

હવે તુલનાને મારાથી આ વાત ન થાય. આ તો તમે રહ્યા ઘરના એટલે કહ્યું બીજા કોઈને ના કહેવાય !

ઘણીવાર વિચાર આવે કે ગુજરાતીઓ ખાવાનાના ખૂબ શોખિન, આ નિત નવું ખાવાનું બનાવવામાં ગુજરાતી  ગૃહિણી એકદમ પાવરધી. આટલી બધી વાનગીની શોધખોળો કોણે કરી હશે ? કયા ફળદ્રુપ ભેજાની ‘ભજીયા’ પેદાશ છે ? તમે ગણતા થાકી જશો ભજિયા શેના શેના બને છે. ચાલો ગણવા માંડો.

કાંદા, બટાકા, રીંગણા, મરચા, કેળા, કેરી. વિ. મિક્સ ભજીયા, મગની દાળના, ચણાની દાળના, મેથીની ભાજીના કોળાના, ગલકાના અને હવે આઇસક્રિમના. પાછા સ્ટ્ફ મરચાના ભજિયા થાય તે અલગ. ઘરમાં જે પણ શાક ગૃહિણીને દેખાય તેના ભજિયા બનાવીને આપે, ગરમ હોય એટલે ખાવાની મઝા પડી જાય.

“જે જીભને ભાવે તે પેટને ન સદે”.

આ વાક્ય સુવર્ણ અક્ષરે કોતરી રાખજો. મારા ધારવા પ્રમાણે બધાને ખબર છે. અમલ કોઈ વિરલા કરતા હોય છે. આમાં તો એવું છે ને જે પ્રેમથી આરોગે તે શૂરવીર કહેવાય. જે ખાવામાં ‘ધાંધિયા’ કરતા હોય તે નમાલા.  જે શૂરવીર હોય ને તેઓ ચાર કલાક પછી આંટા ફેરા મારવાના ચાલુ કરી દે.  (ક્યાં તે સમજી ગયા હશો)  પેટમાં ‘ગરબડ ગોટો’ થાય તે નફામાં. છાતીમાં બળતરા થાય તે વ્યાજ અને રાતના પથારીમાં સૂવાને બદલે આળોટે તેને શું નામ આપીશું ?

જેમણે ગણતરીના ખાધા હશે તેમને કોઈ વાંધો નહી આવે. તેઓ શાણા હોય છે, જીભ ઉપર સંયમ રાખવાનું જાણતા હોય છે. ભજિયા એવું નથી કે આપણે ગુજરાતી અને ભારતિય જ ખાઈએ છીએ. થોડા વર્ષો પહેલાં અમે થાઈલેંડ ગયા હતા. એક ઠેકાણે ખાવાનાની મઘમઘતી સુગંધ આવી. ત્યાં જઈને જોયું તો કશું તળાતું હતું. બાજુમાં કેળા પડ્યા હતા. ઈશારાથી મેં કહ્યું , ‘આના ટુકડા કરીને તારા ખીરામાં બોળીને તળી આપ’. ઠંદીનો સમય હતો ગરમા ગરમ કેળાના ભજિયા ખાવાની મઝા આવી ગઈ.

અરે ત્યાં ઉભેલા બધાએ ખાધા.

પાછી આજે એની એ રામાયણ ! રવીવાર હતો અને મિત્રો આવવાના હતા. બધી વાનગી તૈયાર હતી. આપણને સહુને ખબર છે ,હવામાનવાળા કહે,’ આજે સૂરજ પ્રકાશશે અને ખુશનુમા વાતાવરણ હશે’. બન્યું સાવ ઉંધું અચાનક પારો ૨૫ ૦ નીચો ઉતરી ગયો. એકદમ ઠંડિ થઈ ગઈ. પંદર મહેમાનો પધાર્યા. અમારા પતિદેવ, તમે ઓળખો છો ? ભજીયાના એકદમ રસિયા.

‘ મેમ સાહેબ’, કહે એટલે સમજી લેવું કે કંઈક ફરમાન આવશે. આવું ઠંડીનું વાતાવરણ એટલે મને અંદાઝ આવી ગયો, ભજીયાનું ફરમાન આવશે.

હવે જે વ્યક્તિ સાથે ૩૦ સુંદર વર્ષ ગાળયા હોય ત્યાં અંદાઝ સાચો પડે એમાં નવાઈ નહી. પ્રેમથી આવીને બધાની સામે કહે,’ યાર, ગરમા ગરમ ભજૉયા અને ચાથી બધાનું સ્વાગત કરી તો કેવું’. એમને તો માત્ર જીભ ચલાવવાની હોય , જાત કોણે ,સમજી ગયાને ? ના પાડી બધાની સામે તેમનું નીચું ન દેખાડાય.

‘બધું છે પણ તમારા મરચા નથી.

‘અરે. એમાં શું મોટી વાત છે. મિલન હજુ આવ્યો નથી એને કહું રસ્તામાં ક્રોગર આવશે , એ પાઉંડ બે પાંઉંડ લેતો આવશે’.

હવે મારુ કાંઇ ચાલ્યું નહી. ધીમે તાપે તેલ મૂક્યું અને બધો સામાન ફ્રિજમાંથી કાઢું તે પહેલાં ભજિયાનો લોટ પલાળ્યો. તમે નહી માનો દરેકના મુખ પર સંતોષની ઝલક જોઈ , મારું મન નાચી ઉઠ્યું. ભલે મને થોડી મહેનત પડી પણ સહુએ ધરાઈને ભજિયા ખાધા. પછી ‘બિન્ગો’ રમ્યા અને મોડેથી જમવા બેઠા. બીજે દિવસે રવીવાર હતો એટલે કોઈને જરા અ વાંધો ન હતો.

આમ ભજીયાએ રંગ રાખ્યો. લિજ્જત માણી અને મરચાનું   ભજીયું તો એક પણ વધ્યું નહી !

હવે આ ભજિયાની રામ કહાણી બહુ લાંબી નહી ચલાવું, તમને મન થઈ જશે. થાય તો બારણું ખખડાવજો ,પ્રેમથી ખવડાવીશ.





ઉખાણાના જવાબ ૨૦૧૮ (ઓગસ્ટ)

5 09 2018

આ ઉખાણા એવા છે ને, જ્યાં સુધી જવાબ ન મળે તો ચેન ન પડવા દે.

એક માસનો સમય આપ્યો હતો.

લો જવાબ આપ્યા.

**********************

 

૧.

મને દિનચર્યામાં શામિલ કરો.

આધિ યા વ્યાધિ ન થાય તેની બાંહેધરી આપું છું.

********

જવાબ ઃ  પ્રાર્થના

***********

૨.

ઉનાળો હોય અને ‘હું’ યાદ ન આવું ?

જરૂર તમે વિચારતા નથી !

*****

જવાબઃ   કેરી

*****

 

૩.

ચારે તરફ કોલાહલ, ગમે કે ન ગમે

સહન કરૉ જો જો આનંદ આવશે.

**********************

ભુલકાંઓથી ઉભરાતું ઘર

*********************

 

૪.

જુઓ ને કેટલી બધી ભીડ છે ?

ભીડ હોવા છતાં લોકો આવ્યા જ કરે છે.

**************

જવાબઃ   મુંબઈની લોકલ ટ્રેન

************





લો આવ્યા નવા ઉખાણા, ઓગસ્ટ ૨૦૧૮

31 08 2018

 

Just know hit 222,222  what a fantastic number .

Thanks a lot  friends  Giving  inspiration to do job better. Day by day.

———————————/—————-

 

૧.

મને દિનચર્યામાં શામિલ કરો.

આધિ યા વ્યાધિ ન થાય તેની બાંહેધરી આપું છું.

 

૨.

ઉનાળો હોય અને ‘હું’ યાદ ન આવું ?

જરૂર તમે વિચારતા નથી !

 

૩.

ચારે તરફ કોલાહલ, ગમે કે ન ગમે

સહન કરૉ જો જો આનંદ આવશે.

 

૪.

જુઓ ને કેટલી બધી ભીડ છે ?

ભીડ હોવા છતાં લોકો આવ્યા જ કરે છે.





ઝાકળના પાણીનું બિંદુ (પ્રકરણ ૧૩)

19 07 2018

dew

 

 

 

 

 

પ્રકરણ ૧૩ ઝાકળના પાણીનું બિંદુ

***********************************************************************************

તાજમાંથી નિકળતા રાતના ૧૨ વાગી ગયા. બેમાંથી કોઇને પણ ઘરે ચિંતા કરનાર કે રાહ જોનાર કોઈ હતું  નહી . નિકળ્યા ત્યારે પરિસ્થિતિ ખૂબ બદલાઈ ગઈ હતી. મગનું નામ મરી પાડવાની જરૂર ન હતી. બન્ને જણા સમજુ અને ઉમરલાયક હતા. એક અનુભવી જ્યારે બીજી સાવ નવા નિશાળિયા જેવી હતી. જતીનને સમજતા વાર ન લાગી કે ખૂબ સ્નેહ પૂર્વક જલ્પાનું દિલ જીતવું પડશે. સુહાનીની બિમારીને કારણે તેના વર્તનમાં ઘણો ફરક આવી ગયો હતો. અત્યારની પરિસ્થિતિ એકદમ અલગ હતી. પણ જલ્પા એ જીવનમાં ક્યારેય પુરૂષનો સહવાસ યા મૈત્રી ભાળ્યા ન હતા. અનુભવવાની વાત સાવ બાજુ પર રહી ગઈ હતી. સમય જ ક્યાં મળ્યો હતો ?

માતા અને પિતાનું પહેલું સંતાન. ભાઈ, બહેન અને દાદીથી ઘેરાયેલી જલ્પાને કોઈ પુરૂષ યા યુવાન મિત્ર મળ્યો ન હતો. ૨૦ વર્ષની ઉમરે ઘરનો ભાર ઉપાડવામાં ક્યાંય તેની આવશ્યકતા જણાઈ ન હતી. હરી ફરીને નવીન, જતીન અને મનપસંદના બન્ને યુવાનો સાથે સંબંધ બંધાયો હતો. તે પણ માત્ર ધંધાના કામ પુરતો ! હવે જ્યારે જતીન સાથે ના સંબંધે નવો માર્ગ અપનાવ્યો ત્યારે જલ્પાને  ગમ્યું.

જલ્પા અવઢવમાં હતી. તે પોતાની દિશા નક્કી કરી શકતી ન હતી. દિલ અને દિમાગ બન્ને શું ચાહતા હતાં તે કળવું મુશ્કેલ હતું. લાગણીઓ નિર્બંધ વહેવા તૈયાર હતી. જે અનુભવ ક્યારેય થયો ન હતો તેની માદકતા જલ્પાને ગમી. તે જાણતી હતી આ શરીરની જરૂરિયાત દર્શાવે છે.  જલ્પા ક્યારેય નજીકના ફાયદા માટે તત્પર ન રહેતી. લાંબા ગાળે તેની કેવી અસર થશે એ વિચારવાની આદત હતી.

દિલની ધડકન કાનમાં કાંઇ કહી રહી હતી. બદનમાં વ્યાપ્ત અહેસાસ મધુરો લાગતો હતો. મીઠી નિંદરમાં જાગતા સ્વપના જોવાના ગમતા હતા. સારું હતું બન્ને ભાઈ બહેન હમણાથી ઘરમાં હતા નહી. વરના જલ્પાના હાલ ભારે ભુંડા થાત. કહી શકત નહી અને અહેસાસ માણી શકત નહી. રવીવારે આવતા મોડું થયું હતું. સવારના નવીનને ફોન કરીને જણાવ્યું હતું, ‘માને જરા સારું નથી લાગતું હું આજે સ્ટોર પર મોડી આવીશ’.

નવીન હતો એટલે એને વાંધો ન હતો. જતીન જ્યારે સ્ટોર પર આવ્યો, ત્યારે નવીને સમાચાર આપ્યા, ‘બહેનને ઠીક નથી આજે મોડા આવશે. કદાચ ન પણ આવે તો હું સ્ટોર સંભાળી લઈશ’. જતીન જલ્પાના હાલ જાણવા જ ખાસ આવ્યો હતો. પાછો પોતાના સ્ટોર પર ગયો અને જલ્પાને ફોન કર્યો.

‘હલો જલ્પા. બધું બરાબર છે ને ? તારી તપાસ કરવા સ્ટોર પર ગયો, ત્યારે નવીને કહ્યું તું કદાચ મોડી આવીશ’.

‘જી’.

‘આજે આવવાનો વિચાર છે કે નહી ? નહી તો હું સાંજે ઘરે જતા તારે ત્યાં આવીશ. કાંઈ પણ બનાવજે. સાથે જમીશું’.

જલ્પાને આ પ્રસ્તાવ ખૂબ ગમ્યો. નવીનને કહી દીધું આજે મારો આવવાનો વિચાર નથી.

જતીને પહેલી વાર સામે ચાલીને જમવા આવવાનું કહ્યું હતું. જલ્પા ખૂબ ખુશ થઈ. હવે તો ઘરમાં એકલી હતી એટલે જે મનપસંદ હોય તે બનાવે. રાંધવાવાળા બહેનને તો વર્ષોથી વિદાય કર્યા હતા. આનંદનો અવધિ ઉછળ્યો. શું બનાવીશ તેની કલ્પનામાં સરી પડી. સાદું તો પણ ગમે તેવું બનાવવું હતું. આલુ પરાઠા, બુંદીનું રાઈતુ અને બિરિયાની બનાવવાનું નક્કી કર્યું. ગરમી હતી એટલે છેલ્લે કોલ્ડ કોફી વિથ આઈસ્ક્રિમ . સાદુ અને મનભાવન.

જીદગીમાં પહેલીવાર ‘બે જણા’ માટે ટેબલ સજાવવાનું હતું. અવાર નવાર બહાર જમવા જતી તેથી તે બધા કામમાં હોંશિયાર હતી. બે મિણબત્તી પણ ગોઠવી. મનમાં હતું ,’જતીન ફુલોનો ગુલદસ્તો લીધા વગર નહી આવે”! બધું તૈયાર કરીને સરસ મજાના કપડાં પહેરી તૈયાર થઈ ત્યાં જતીને બારીમાંથી આવતો દેખાયો. હાથમાં ગુલાબના ફુલોનો ગુલદસ્તો લઈને આવી રહ્યો હતો. જલ્પાનું મોઢું મલકી ગયું.

જતીને આગળો ખટખટાવ્યો ત્યારે દોડીને પહોંચી ગઈ. જતીને હસીને ગુલદસ્તો આપ્યો. જલ્પાના ગાલ પર નિશાન લગાવવાની ઈચ્છા રોકી રાખી. હસીને આવકાર આપ્યો. ઘરમાં બે જ જણા હતા. પાણી આપીને ચાનું પૂછ્યું તો કહે, ‘સાંજના સાત પછી ચા નહી ફાવે.’

વાતની શરૂઆત દિવસ કેવો ગયો તેનાથી થઈ. વાતમાં ને વાતમાં બાળકો તેમજ જલ્પાના ભાઇ બહેનની વાતો પર ક્યારે ચડી ગયા ખબર પણ ન પડી.

જતીને એકદમ ધડાકો કર્યો. ‘ આપણી વાત તેમને કહીશું’?

જલ્પાએ કોઈ પણ ઉત્તર ન આપવામાં ડહાપણ માન્યું.  હજી તેની શરમ ઓછી થતી ન હતી. તે મનને મનાવવાની વ્યર્થ કોશિશ કરી રહી હતી, ‘જે બની રહ્યું છે તે સ્વપનું તો નથી ને? જલ્પાને પોતાના  જીવનમાં આવો મધુરો વળાંક આવશે તેની કલ્પના પણ ન હતી.  ખરેખર તો હવે તેને સાથી સાથે જીવવાના કોડ જાગ્યા હતા. જવાબદારી પૂરી થઈ ગઈ હતી. પૈસાની કોઈ ચિંતા હતી નહી.’

અચાનક જતીન બોલી ઉઠ્યો, ‘જમવા મળશે કે ભૂખ્યા જવું પડશે’.

જલ્પા તંદ્રામાંથી જાગી, બન્ને જણા ટેબલ પર ગોઠવાયા. ગુલાબના ગુલદસ્તાની બાજુમાં મિણબત્તીઓ પ્રકાશ રેલાવી રહી હતી. જલ્પાને ક્લાસિકલ સંગિતનો શોખ હતો. ધીમે ધીમે મધુરું સંગીત રેલાઈ રહ્યું હતું. જલ્પાની આગતા સ્વાગતા જતીનને સ્પર્શી ગઈ. સુહાની યાદ આવી પણ તેનું નામ  ઉચ્ચારવાની જતીને ભૂલ ન કરી. જમીને ઉઠ્યા. સુંદર ગ્લાસમાં કોલ્ડ કોફી વિથ આઈસ્ક્રિમની મઝા માણી.

નોકર કામ કરવા સવારે આવવાનો હતો. બન્ને જણા એકલા જ હતા. જતીન આવીને બાજુમાં બેઠો. જલ્પાને ખૂબ ગમ્યું. જતીને અનુભવ્યું જલ્પા હવે સંકોચ દૂર કરી શકશે. જલ્પાનો સંકોચ સંપૂર્ણ પણે દૂર કરવા વાતને બીજા પાટા પર ચડાવવાની જરૂર હતી. જલ્પાનો મનગમતો વિષય એટલે એનો ‘સ્ટોર”.

‘હેં જલ્પા ૨૦ વર્ષ થયા હજુ સ્ટોર પર નિયમિત જાય છે. તેં ધંધો પણ ખૂબ વિકસાવ્યો છે. બજારમાં તારી કાબિલિયતની અને તારા સ્ટોરની  ગ્રાહકો માટેની સરભરા ખૂબ વખણાય છે’.

‘જતીન, મારા પપ્પાએ કહ્યું હતું, ધંધો ઈમાનદારીથી કરવો. ગ્રાહક ખુશ હશે તો બીજા બેને લઈને આવશે. હું તો કોલેજના ચાર વર્ષ દરમ્યાન બધી ઉનાળાની રજામાં પપ્પા સાથે જતી હતી. હું પપ્પાનો ‘જલારામ છું ‘.

‘વાહ, આ ‘જલારામ’ નામ મને બહુ ગમ્યું. હવે તારી એ ખૂબી અને કળા ઘર ચલાવવામાં વપરાય તો કેવું’?

‘જલ્પા ચમકી. વાતનો સંદર્ભ બદલાયો પણ તેને ગમ્યો. ભણતી હતી ત્યારે તેની મનની ઈચ્છા હતી, શાળામાં નોકરી કરવાની. અચાનક બોલી ઉઠી, હવે ધંધો સંભાળીને થાકી ગઈ છું. મને પાછું કોલેજમાં ભણવા જવું છે. બી.એડ. કરું તો શિક્ષિકા બની શકું. ‘

જતીન ખુશ થઈ ગયો. બોલ તું કહે ત્યારથી, આપણે કામ શરૂ કરીએ. સહુ પહેલા તું બી.એડ.નું ફોર્મ ભર. તેના માટે શેની જરૂરિયાત છે તેની તપાસ કર. તને ક્યાંય પણ મારી જરૂર જણાશે ત્યાં હું તારી પડખે છું’.

જલ્પાના જે દિલમાં હતું તે આજે કહેવાઈ ગયું. જતીન સાથેના સંબંધો વિકસી રહ્યા હતા. તેની દીકરીઓ તેમજ, જય અને જેમિનીને પણ જણાવ્યું. સંબંધમાં આવેલો સુંદર વળાંક બધાએ આવકાર્યો. જેમિનીનો હરખ માતો નહી. દીદી તેને માટે ‘મા’થી પણ અધિક હતી.

એક દિવસ બે બહેનો વાતો એ વળગી. ‘દીદી એક વાત કહું ‘?

જલ્પાએ આંખોથી હા, કહી.

‘દીદી, તેં ઘણા વર્ષો સુધી કામ કરીને અગરબત્તીની   માફક જલી અમારા જીવનમાં સુગંધ ફેલાવી છે. જો, જય હવે આ ધંધો સંભાળવાનો નથી. મારે માટે તો આ  સવાલ જ ઉભો થતો નથી. દીદી તું ધીમે ધીમે આ ધંધો સંકેલી લે યા વર્ષો જૂનો છે કોઈ ખરીદનાર મળે તો વેચી દે. તારું મનગમતું સપનું પૂરું કર. તને બાળકો વહાલા છે. એક વર્ષ  ભણીને બી.એડ.ની ડિગ્રી લઈ શાંતિથી જીવન પસાર કર. તારા મનને ગમે તે કર.’

જલ્પા તો જેમિનીએ આપેલું ભાષણ સાંભળી રહી. તેનામાં ઘણી કાબેલિયત હતી. પણ આવું સડસડાટ બોલી ન શકે. હવે તેની સમજમાં આવ્યું જલ્પા કેમ વકિલ થઈ ? જેમિનીની વાણીમાંથી નિકળતો દરેક શબ્દ પ્રેમથી છલકાતો હતો. તેની વાણીમાં સત્ય અને નિર્ભયતા ભારોભાર જણાયા. જલ્પા તેની બહેનની વાત સાથે સહમત થઈ. જય મળ્યો ત્યારે તેને પણ જણાવ્યું.

‘અરે, દીદી બસ હવે તમે આરામ કરો. હું છું ને . તમે બધી ફિકર ચિંતા છોડી તમારી જીંદગી પ્રેમથી જીવો. ‘

જલ્પા નાના ભાઈલાને મોઢે મોટી વાત સાંભળી રહી. તેને લાગ્યું બન્ને ભાઈ બહેનને પ્રેમથી ઊછેર્યા તેઓ જીવનમાં આગળ વધી માતા અને પિતાનું નામ ઉજાળશે. તેમના આશિર્વાદથી મને પણ જીંદગીનો નાવિક મળી ગયો. પ્રભુ તારી કેટલી બધી કૃપા છે.

બીજે દિવસે જતીન મળ્યો. પેટછૂટી વાત કરી. જતીન પણ જલ્પાનો ઈરાદો જાણી ખુશ થયો.

‘જલ્પા જ્યાં પણ મારી જરૂર પડૅ તો વિના સંકોચે કહેજે, હું તારી પડખે છું ‘.

આજે જલ્પાને આખી રાત ઉંઘ ન આવી. આનંદના અવધિમાં તેને ડુબકીઓ મારવાનું ગમ્યું. ભવિષ્યના સુંદર શમણા જાગતી આંખે જોવાનું તેને ગમ્યું. જલ્પા જે પણ કામ કરતી તેમાં પ્રાણ રેડતી. ૨૦ વર્ષથી સ્ટોર ચલાવ્યો હતો. અઠવાડિયાના છ દિવસ અંહી આવતી. જગ્યા સાથે , ધંધા સાથે માયા બંધાઈ જાય એ કુદરતી છે. પણ હવે એને જીવનમાં ઠરીઠામ થવું હતું. હવેની જીંદગી જતીનના સંગમાં પસાર કરવી હતી.

જેનું કદાચ તેને સ્વપનું પણ નહોતું આવ્યું એ હકિકત માણવી હતી. જીવનમાં મેઘધનુષના રંગ પૂરવા હતા. સંજોગો અનુકૂલ આવે ત્યારે જતીન સાથે ભારતના રમણિયય સ્થળો જોવા હતા. જતીન સાથે પરિચય વધતો ગયો, તેમ પ્રેમના બીજને ખાતર પાણી મળતાં નાનો સુંદર છોડ બન્યો. જતીનને જાણતી હતી વર્ષોથી, કિંતુ આ નવી પહેચાને તેના અંગં અંગમાં સ્ફૂર્તિ  ભરી અને ખુશીની ઝલક તેના મુખ પર ફેલાઈ ગઈ. જાણે પહેલાંની જલ્પા જ ન હોય !

સદા કામથી ઘેરાયેલી. મનમાં વિચારોની વણઝાર ચાલતી હોય. ચિંતાના વાદળ તેના મુખ પર સંતાકુકડી રમતા હોય. જલ્પાની જીંદગી જાણે એક કોયડો ન હોય ! જેની ભુલભુલામણીમંથી કાયમ બહાર આવવાનો માર્ગ શોધતી હોય. નાની વયથી કુટુંબની જવાબદારી નિભાવી રહેલી જલ્પાના મુખ પર હમેશા ગંભિરતા જણાતી. તેની જગ્યાએ આજકાલ ઉમંગ અને આનણ્દ લહેરાતા જણાતા. જેને કારણે જલ્પાની ઉમર હતી તેના કરતા ઓછી જણાતી. આમ પણ જ્યારે પ્રેમની લાલીમા મુખ પર તરતી જણાય ત્યારે કોઈ પણ યુવતી યા સ્ત્રી અતિ સુંદર દીસે. તેના હ્રદયના ભાવ સ્પષ્ટ રૂપે મુખ પર તરતા જણાય.

સહુ પ્રથમ, પ્રેમ કહીને થતો નથી. પૂછીને તો ન જ થાય. પ્રેમમાં પાગલની વર્તણુક અને બોલચાલ ખૂબ સૌમ્ય જણાય. તેનો આનંદ છુપ્યો છુપાય નહી. કહેવાની જરૂર ન પડે. તેનું મુખ ચાડી ખાય. પ્રેમની અસર અને ઝલક વ્યક્તિનું અંગ અંગ પ્રદર્શિત કરે.

આનંદના અતિરેકમાં ડૂબેલી જલ્પાને કોઈએ અંદરથી ધક્કો માર્યો. જલ્પાને એ ઝાટકો ચોટદાર લાગ્યો ! તેનું દિલ કશું કહેવા વ્યાકુળ થઈ ઉઠ્યું. જલ્પાએ લાંબો શ્વાસ લીધો. અંતરના અવાજને અવગણવાની આદત જલ્પાને ન હતી. શાંત થઈ અવાજ સાંભળવામાં તલ્લીન થઈ ગઈ.

‘અરે પણ શું છે”?

“તું ઘેલી થઈ છે”?

“માન્યું કે પ્રેમ જીવનમાં પહેલી વાર મળ્યો છે”.

“આટલા વર્ષોથી તારું મનમાન્યું કરતી હતી”.

“તારા નાના ભાઈ અને બહેન તારી સામે કદી બોલ્યા નથી”.

” તને પ્રેમે છાવરી છે”.

“તને લાગે છે જતીન , જે બે જુવાન દીકરીઓનો બાપ છે એ તને સમજી શકશે”?

જલ્પા ચમકી ગઈ, કોઈ પણ પુરૂષનો તેને અનુભવ ન હતો. જતીન સાથેકામ પડતું ત્યારે ખૂબાદર અને ઈજ્જતથી પેશ આવતો હતો. અંહી પરિસ્થિતિ અલગ હતી. જતીન એક બાપની ભૂમિકા પહેલી નિભાવશે !

“યાદ રાખજે, જરા પણ વિચારોમાં સમાનતા નહી હોય ત્યારે એની બાપની લાગણીઓ ઉછાળા મારશે”. મને જલ્પાને ઢંઢોળી.

‘એ હમેશા બન્ને દીકરીઓને ‘મા’ નથી કહી તેમની ઈચ્છાઓ સંતોષશે”.

“હા, આજે તને પ્યાર જતાવે છે. કારણ તેની ‘ઈંદ્રિયોની માગ’ છે” !.

“તને કોઈ પણ પુરૂષનો અનુભવ નથી “.

“અરે તું જ્યારે કોલેજમાં હતી ત્યારે કોઈ ‘દોસ્ત’ પણ બનાવ્યો ન હતો” !

‘અચાનક ઘરની ધુરા તારા હાથમાં આવી ગઈ”.

‘જો તારી આજ સુંદર છે ! આવતીકાલ આનાથી સુંદર હશે એ આશામાં આજને અવગણીશ નહી”.

અચાનક જલ્પા નિંદરમાંથી સફાળી જાગી ગઈ. ઉઠીને ફ્રિજનું ઠંડુ પાણી પીધું. થોડું મ્હોં પર છાંટ્યું, કે ઉંઘ પાછી સતાવે નહી. ઉંઘમાં ચાલતા વિચારોનો દોર જાગતા જોડી રહી. જતીન ખૂબ ગમતો હતો. તેને આવા પ્રેમનો અનુભવ કદી થયો ન હતો.

“લગ્ન” એ પણ ૪૨ વર્ષની ઉમરે, જરાક વધારે પડતું લાગ્યું. લગ્ન સાથે જવાબદારી આવે ! જતીન અને તેની બન્ને દીકરીઓ ! જલ્પાએ માથું ધુણાવ્યું.   આજે સ્ટોરનું બધું કાર્ય પુરું થઈ ગયું હતું. જલ્પાને માથેથી દસ મણની શિલા ખસી ગઈ હતી. તેને જે હળવાશનો અનુભવ થયો તે આહલાદક હતો.

આજે જતીન સાથે રાતના ૬ થી ૯ ના શૉમાં સિનેમા જોવા જવાની હતી. ” નજદિક દૂરિયાં ” . ફિલ્મની પટકથા ખૂબ સુંદર હતી.  ફિલ્મ જ્યારે પરાકાષ્ટાએ હતી ત્યારે જે અણધાર્યો વળાંક વાર્તામાં આવે છે તે જોઈ જલ્પા ચોંકી ગઈ.  હસમુખી જલ્પા સિનેમા જોઈ એકદમ ગંભિર થઈ ગઈ. તેનું મન ચગડોળે ચડ્યું. જતીન પાસ તે પ્રદર્શિત ન થાય તેનું ચીવટતા પૂર્વક ધ્યાન રાખ્યું. બહારથી તેનું વર્તન સાધારણ હતું. અંદર ઉલ્કાપાત મચ્યો હતો.

કઈ રીતે સંયમ જાળવવો તે વિચારી રહી. જતીન ગમતો હતો. જતીનનો સાથ મનપસંદ લાગતો. દિલમાં અને દિમાગમાં મસ્તી છવાઈ જતી. ક્યારેય ન અનુભવેલી લાગણીઓ તેને સુખ આપતી.

અચાનક જતીનની પત્ની સુહાની નજર સમક્ષ આવી. જલ્પાને થયું એની જગ્યા તે કદી નહી લઈ શકે. જતીન અને સુહાનીએ લગભગ ૨૫ વર્ષનો સહવાસ માણ્યો હતો.  બે જુવાન દીકરીઓનો પિતા છે.  દીકરીઓ માતા નથી તેનું દર્દ સહી રહી છે. આમ પણ પિતાને દીકરીઓ ખૂબ વહાલી હોય છે.

‘ભવિષ્યમાં દીકરીઓની લાગણીમાં ખેંચાઈને જતીને ને દ્વિધા અનુભવવી પડે તો’ ?

જલ્પા અને દીકરીઓને આજે ભલે ફાવતું હોય તેમની માતાની બરાબરી જલ્પા કદી ન કરી શકે ! પોતાના ભાઈ અને બહેનની વાત જુદી હતી. ક્ષણિક સુખના આવેશમાં રાહ નથી ભૂલી રહીને ?

જલ્પા અંતરાત્માને ઢંઢોળી રહી.

પ્રશ્નની ઝડી વરસી રહી ! ઉત્તર મેળવવા અસમર્થ હતી !

ત્યાં જતીન બોલ્યો, ‘જલ્પા બોલ ક્યારે લગ્ન કરીશું”?

અનાયાસે જલ્પાના મુખમાંથી સરી પડ્યું ,”જરૂરી છે “?

જીવન વિષે વિચારી રાહ મુકરર કર્યો. જતીનની સાથે સુંદર પ્રેમ ભર્યો સંબંધ જાળવ્યો. જતીનની મૈત્રીને ખૂબ દાદ આપતી. ખુલ્લા દિલે તેની સાથે ચર્ચા કરતી. બી.એડ. કરી ફેલોશિપ સ્કૂલમાં શિક્ષિકા બની જીવન ગુજારી રહી. અંતે જે કરવાની ઈચ્છા હતી તે ફળીભૂત થઈ.

સવારના પડૅલાં ઝાકળના બિંદુ તેની સામે જોઈ મુસ્કુરાઈ રહ્યા. તડકો આવેને બાષ્પિભવન થવાને બદલે ઝગમગતા ઝુમી ઉઠ્યા. સૂરજને લાજ આવી વાદળ પાછળ મ્હોં સંતાડી ભરાઇ ગયો ! “ઝાકળનું બિંદુ ” ડાબે જમણે મસ્ત બની લહેરાઈ ઉઠ્યું.

 

******************************************************************************

 

 

 





પ્રણય પાંગર્યો : પ્રકરણ ૧૨: ઝાકળ બન્યું મોતી

13 07 2018

 

 

 

 

જતીન અને જલ્પાઃ

******************

બોલતાં તો બોલાઈ ગયું પણ પછી એકદમ સન્નાટો છવાઈ ગયો. જતીનને પણ મનમાં થયું , નજીવી ઓળખાણ પર આવું નહોતું કહેવું જોઈતું. વાણી એકવાર મુખમાંથી બહાર આવે પછી મનુષ્ય લાચાર છે. હવે આનો ઈલાજ શો ? જતીન તો મુંઝવાયો કિંતુ જલ્પા તેના કરતા અનેક ગણી દ્વિધામાં મૂકાઈ ગઈ. જતીન મનોમન વિચારી રહ્યો આનો ઈલાજ અને બેભાનપણામાં ગાડી તેજ ચાલી રહી !

જતીને ગાડી તાજ તરફ મારી મૂકી. મનના વિચાર તો તેનાથી પણ તેજ ગતિ પકડી ચૂક્યા હતા ! જલ્પાનું નિખરેલું રૂપ જોઈને તે ચકાચૌંધ થઈ ગયો હતો. સુહાની વગર તે નાવિક વગરની હોડીને મન ફાવે તેમ હલેસા મારતો હતો. ભલું થજો સુહાનીનું, જેણે જતીનના મનમાં ‘જલ્પા’ નામનું બીજ વાવ્યું. આ બીજને હજુ ખૂબ જતનથી સંવારવાનું હતું. તે જાણતો હતો ,’ઉતાવળે આંબા ન પાકે ” !

તાજના આંગણામાં આવીને ગાડી ઉભી રહી, જતીને ‘વેલે પાર્કિંગમાં” ગાડી આપી જલ્પા સાથે ચાલવા માંડ્યું. જલ્પાનો હાથ પકડવાનું મન થયું પણ અજુગતું લાગશે માની સીધા બન્ને જણા ‘ક્રિસ્ટલ રૂમમા” પહોંચ્યા. જતીન ખૂબ સાવધ બની ગયો. વાત બનતા પહેલાં બગડી ન જાય તેની તકેદારી રાખવાનું નક્કી કર્યું. જતીન તો ૨૫ વર્ષનું લગ્ન જીવન માણિ ચૂકેલો અનુભવિયો હતો.

જલ્પા માટે તો આ પ્રથમ અનુભવ હતો ! તેનું મોઢું સિવાઈ ગયું હતું. તેના દિલના ભાવ કળવા જતીન અસમર્થ હતો. તેને પણ મૌન રહેવાનું યોગ્ય લાગ્યું.  બન્ને જણા ખૂણાની ખુરશીઓમાં ગોઠવાયા. ત્યાંની ઝાકમઝોળ લાઈટ અને સુંદર વાતાવરણ આંખોથી માણવા લગ્યા. અચાનક બન્નેનિ આંખો ટકરાઈ અને જતીને સ્મિત રેલાવ્યું. જલ્પાએ પણ પ્રતિભાવ આપ્યો.

જતીનને લાગ્યું હવે ‘ગ્રીન સિગ્નલ’છે. બોલવામાં વાંધો નહી આવે. જલ્પાના હાસ્યમાં જતીનને મીઠો આવકાર જણાયો.

સંમતિની “લીલી ઝંડી’ ફરકતી જણાઈ !

‘હું તો ઘણા વખત પછી આવી રીતે બહાર ડીનર પર આવ્યો છું. સુહાનીની માંદગીને કારણે બધું વિસરાઈ ગયું હતું. તેની સંગમાં આ બધું જરૂરી પણ નહોતું લાગ્યું. ‘

‘મને પણ યાદ નથી, આવી રીતે હું ક્યારેય અંહી ડીનર પર આવી હોંઉ”.

‘તમને કેવું લાગે છે’?

‘ખબર નથી પડતી’.

જતીને અનુભવ્યું ધીરે ધીરે જલ્પાનો સંકોચ દૂર થશે. પૂછ્યું , ‘ઠંડુ પીણું કયુ મંગાવું’?

જલ્પાને ‘સ્વીટ લાઈમ સોડા’ ખૂબ ભાવતા.  જતીને બે ગ્લાસ નો ઓર્ડર વેઈટરને આપ્યો. સાથે વેફર્સ અને ખારા કાજુ પણ મંગાવ્યા. બન્ને જણાને વાતો કરવી હતી. શરૂઆત કોણ કરે ? જતીન અને જલ્પા ઘણા વખતથી ઓળખતા હતા. સુહાનીની માંદગી અને વિદાય પછી થોડા નજીક પણ આવ્યા હતા. હજુ જલ્પાના મનમાં શું ચાલે છે, તે કળવું મુશ્કેલ હતું.

જતીન તો જાણે નિરધાર કરી ચૂક્યો હતો,’યેને કેન પ્રકારેણ’ જલ્પાને રિઝવી તેની સાથે સંસાર શરૂ કરવો.  સુહાની અને દીકરીઓ વગર તેને ઘરમાં ગોઠતું નહી.

અનુભવી જતીન ખબર નહી કેમ આજે નવા નિશાળિયા જેવું વર્તન કરી રહ્યો. જેવી જલ્પાના દિલ અને દિમાગમાં હલચલ મચી રહી હતી એવો કોઈ અનુભવ જતીનને ન થાય એ સ્વાભાવિક હતું. ૧૯ વર્ષની બે દીકરીઓનો બાપ હતો. તાજેતરમાં પત્ની ગુમાવી હતી. હજુ તેની સ્થિતિ સામાન્ય ન હતી. તેમ છતાં સ્ત્રીના સાંનિધ્યને ઝંખતો હતો. એકલો રહેવાને ટેવાયેલો ન હતો. જલ્પા ભલે જાણિતી હતી પણ આ રીતે કદી નિહાળી ન હતી. મનમાં સુહાનીનું સ્મરણ કરી રહ્યો.

‘સુહાની મારી મદદે આવ’ !

જતીનને એવું લાગ્યું સુહાની તેની હાંસી ઉડાવી રહી છે. મનમાંથી વિચારોને તિલાંજલી આપી. સભાન પણે જલ્પાને નિહાળી રહ્યો. જલ્પાના મુખના હાવભાવ કંઈ જુદું કહી રહ્યા હતા. જાણે જતીનને કહી રહી. હોય, ‘મને આ સુખદ અનુભવ ગમ્યો’ !

જલ્પાને એકલા રહેવાની આદત હતી. છતાં તેનું મન રહી રહીને જતીનની નિકટતા ભોગવવા તરસતું હતું.

. ૪૦ની આસપાસ  પહોંચી હતી. ભાઈ અને બહેન હવે તેમની મંઝિલ પર મુસાફરી કરી રહ્યા હતા. માર્ગમાં કોઈ રૂકાવટ ન હતી.  જો તેને યોગ્ય સાથી મળે તો શાંતિનું જીવન જીવવાની તેની પણ તમન્ના હતી.  જતીને જ્યારે તાજમાં ડીનર પર જવાનું આમંત્રણ આપ્યું ત્યારે કેટલા બધા સ્વપના તેણે ખુલ્લી આંખે જોયા હતા. જ્યારે બન્ને સાથે હતા ત્યારે તેની જબાન પર ‘ગોદરેજનું તાળું’ વાગી ચૂક્યું હતું. જતીને તેને હળવેથી, મીઠી વાણી દ્વારા ખોલવાની જરૂર હતી.

જતીનના મનમાં શંકા જાગી, જલ્પાને તેનો સંગ ગમે છે ? શરમાળ જલ્પા તે કહેતા સંકોચાતી હતી. જતીને હિમત કરીને કહ્યું ‘જલ્પા, તમે આજે ડીનરનું આમંત્રણ સ્વીકાર્યું, તેથી મને ખૂબ આનંદ થયો’.

જલ્પાએ મીઠું સંમતિ સૂચક સ્મિત વેર્યું. હવે જતીનની હિમત વધી. તેને ખબર હતી, જલ્પા શરમાય છે. કામની વાત કરવા આવતી ત્યારે બે ધડક પોતાની મુશ્કેલીનું વર્ણન કરતી જલ્પા અને સામે સુંદર પરી જેવી લાગતી જલ્પામાં ખૂબ તફાવત હતો. જતીન સાથે વાત કરતાં પોતાનો અભિપ્રાય નિર્ભય પણે આપતી. આજે તે પહેલીવાર આવી રીતે જતીન સાથે આવી હતી એટલે સંકોચ અને લજ્જાના કોચલામાંથી બહાર આવી શકતી ન હતી. જેમ જેમ તે કોચલું તોડવાનો પ્રય્ત્ન કરતી હતી તેમ તે વધારે સકુડાતી હતી.

જતીન તેની લજ્જા કળી શક્યો. હિંમત કરીને તેની નજીક સર્યો અને હળવેથી હાથ પકડ્યો. જલ્પાને ગમ્યું પણ આંખો ઉંચી ન કરી શકી.

ધીરેથી તેની નજીક જઈ બોલ્યો,’જલ્પા હું જતીન છું. તું મને ઓળખતી નથી ?’

આ સવાલે જલ્પાની શરમ જરા ઓછી થઈ. મુસ્કુરાઈને જવાબ આપ્યો,’ તમારી સાથે આ રીતે પહેલીવાર છે. મને ખબર નથી પડતી કેમ મને આટલી બધી લજ્જાએ ઘેરી લીધી છે’.

‘કોઈ વાંધો નહી. આપણે અંહી શાંતિથી બેઠા છીએ. તું નિર્ભય બન’.

‘પ્રયત્ન કરીશ’.

‘ચાલ ,જો આ ડ્રિન્ક,  ચિપ્સ તેમજ કાજુ આવી ગયા છે. થોડું લે એટલે તને હિમત આવશે. ‘તારી મરજી યા સંમતિ વગર કોઈ પગલું હું નહી ભરું. તું મારા કહેવાનો અર્થ સમજે છે ને?’

જલ્પાએ ડોકું હલાવી હા પાડી. જતીનને જવાબ મળી ગયો. જલ્પાની ઈચ્છા જાણવાની તેને જરૂર ન લાગી.

જલ્પા વિચારી રહી, ‘આવું સુંદર વાતાવરણ, મનગમતો સંગાથ, હું કાંઈ નાની ૨૦ વર્ષની નથી કે આમ શરમાઈને સમયને હાથમાંથી સરી જવા દંઉ’. ખૂબ હિમત એકઠી કરી, મગજને શાંત કર્યું. હવે આગળ શું બનવાનું છે તેનો અંદાઝ આવી ગયો હતો. દિલમાં ઉમંગ વ્યાપ્યો. આ વિચાર તેને કોઈ દિવસ આવ્યો ન હતો. જ્યારે જતીનને આવ્યો અને આમંત્રણ મળ્યું ત્યારે ઘરમાં એકલી દર્પણ સામે નાચી ઉઠી હતી. જતીનને ઓળખતી હતી. ઉમર વચ્ચે માત્ર દસેક વર્ષનો ફરક હતો. જે તેને માન્ય હતો. દેખાવમાં ખૂબ સોહામણો હતો. આ તો સુહાની બિમારીને કારણે સાથ છોડી ગઈ, તેથી પોતે ભાગ્યશાળી બનવાની હતી’.

જલ્પાએ વિચાર ખંખેર્યા. આ બધું વિચારવા ઘર છે. અંહી આજે તાજના ‘ક્રિસ્ટલ હોલ’માં ડિનરની મઝા માણવાનું નક્કી કર્યું. ધીમેથી ઉંચુ જોયું અને જતીન તરફ જોઈ મુસ્કુરાઈ. જતીને પણ હસીને જવાબ વાળ્યો.  બન્ને જણા ડ્રિન્કની મઝા માણી રહ્યા. જતીનને શું બોલવું તે સમજ પડતી ન હતી. જલ્પાએ સામાન્ય વાતચીત ચાલુ કરી. ‘ આજે રજાનો દિવસ હતો એટલે આખો દિવસ શું કર્યું ?’ એવો સવાલ પૂછી બેઠી.

‘સાચું કહું, કે ગપ્પુ મારું’.

‘તમારી મરજી.’

‘ના. તો સાચું કહીશ. સવારથી ઘડિયાળમાં સાંજ ક્યારે પડશે તેની રાહ જોતો હતો. મને લાગ્યું કે આ ઘડિયાળ આજે ચાલે છે કે નહી?’ તો હવે તું પણ કહે તેં શું કર્યું ‘?

જલ્પા ગભરાઈ ગઈ. મેં, મેં શું કર્યું ? કાંઇ નહી’.

‘આ તારો જવાબ ખોટો છે’.

‘કેમ એમ લાગ્યું’.

‘હું તને છેલ્લા બાર કરતા પણ વધારે વર્ષોથી ઓળખું છું. હા, પરિચય સામાન્ય છે.  માત્ર કામ પૂરતો હતો.   આ તો સુહાનીને કારણે આપણે થોડા નિકટ આવ્યા.  તેના ગયા પછી તો મિત્રતા વધી ગઈ. હવે તેં આખો દિવસ કાંઈ નથી કર્યું એ હું કેવી રીતે માનું’. જો તારો કહેવાનો ઈરાદો ન હોય તો હું જબરદસ્તી નહી કરું, ‘કહી હસવા લાગ્યો.

જલ્પાએ સ્મિત રેલાવી ,પોતે જુઠું બોલી રહી છે તે કબૂલ કર્યું. ‘જો સાચું કહું , આમ જોઈએ તો મેં કશું જ નથી કર્યું’ . એક રૂમમાંથી બીજા રૂમમાં પંદર આંટા માર્યા. સાંજે કઈ સાડી પહેરીશ એ નક્કી કરવામાં બાકીનો સમય પસાર કર્યો.’

‘શું પહેરીશ ‘? એ પ્રશ્ન દરેક સ્ત્રી માટે સામાન્ય તેમજ ગહન છે. સુહાનીની આદત પણ એવી જ હતી. સુહાનીનું નામ સાંભળતા જલ્પાના મુખ પરના ભાવ બદલાઈ ગયા. તે જોઈ, જતીને મનોમન નક્કી કર્યું ,બને ત્યાં સુધી હવેથી ક્યારે પણ ,સુહાની અને જલ્પાની સરખામણી કરવાની ભૂલ નહી કરવાની. સુહાની સંગેનું જીવન જતીન માટે  સુનહરો ભૂતકાળ હતો.

જલ્પાને,  જતીન તેની આજ અને આવતી કાલ સંવારવા માટે આમંત્રી રહ્યો છે’. ભૂતકાળ અને ભવિષ્યકાળ ક્યારેય દોસ્ત બની શકે નહી ! સહુ સહુના સ્થાન પર યોગ્ય છે. ‘ જતીને આ વાતની ગંભિરપણે નોંધ લીધી. સુહાની તેની ગઈ કાલ હતી. જલ્પા તેની જીંદગીમાં પ્રવેશ પામી તેની આજ અને આવતીકાલ સંવારી સુખ પામવા  અને આપવા મથી રહી છે. જેણે ૪૦ વટાવી હોવા છતાં કોઈ પણ પુરૂષને નિકટતાથી જાણ્યો તથા પિછાણ્યો નથી. ‘

જતીનના સંગ તેનામાં આનંદનો અવધિ ઉછળી રહ્યો હતો. તેનું કાળજું ખૂબ ઋજુ હતું. તેને સ્નેહથી સંવારવાનું હતું. કુટુંબની જવાબદારીનો ભાર વહન કરતાં જલ્પા પોતાની જાતને વિસરી ગઈ હતી. આજે એ સૂતેલાં અરમાન ફરીથી સજીવ થઈ તેની સમક્ષ નૃત્ય આદરી રહ્યા હતા. પ્રેમ કાંઇ ઉમર જોઈને થતો નથી. એ તો પર્વતમાંથી નિકળતા ઝરણા જેવો પવિત્ર છે. બસ ખળખળ વહે છે. ન ખબર હોય તેને ગતિની કે ન ભાન હોય તેને દિશાનું. પ્રેમ પૂછીને પણ થતો નથી. હજુ જલ્પાના હ્રદયમાં તેના ઝીણા ઝીણા અંકુર ફૂટી રહ્યા હતા. જલ્પા પોતે પણ તે ભાવ કળવાને અસમર્થ હતી. છતાં પણ હ્રદયમાંથી ઉભરાતા ભાવની ગંગામાં સ્નાન કરવું જલ્પાને ગમતું હતું.

જતીન અને જલ્પા સુંદર પીણાનો આસ્વાદ માણી રહ્યા હતાં. ઘણી વખત શબ્દો કરતાં ‘મૌન’ ખૂબ વાતોડિયું જણાય છે. શબ્દોની સીમા સિમિત છે. જ્યારે મૌનને કોઈ બંધન યા સીમા જકડી શકતી નથી.  મૌનનો ઘોંઘાટ અને ઘુઘવાટ જો માણવો હોય તો સુંદર રળિયામણા સ્થળે મનગમતી વ્યક્તિ સાથે બેસજો. એ અનુભવની સુંદરતા કોઈ પણ વ્યક્તિ આલેખવા સમર્થ નહી બની શકે. તેનો અહેસાસ આહલાદક છે. જલ્પાને બસ આજનો દિવસ, સ્થળ અને સંગ મન ભરીને માણવા હતા. વર્ષોની પ્યાસ તેની બુઝાવવી હતી. જે સંજોગની કલ્પના પણ ન હતી તેનો અનુભવ લેવો હતો. બસ કાંઇ બોલવું ન હતું. માત્ર અહેસાસ કરવો હતો. જુવાનીમાં જે અનુભવ પામવાનો વિચાર સુદ્ધાં જલ્પાના મનમાં સ્ફૂર્યો ન હતો. તેનું મન આકબૂલ કરવા તૈયાર ન હતું. છતાં મનને મનાવ્યા વગર ન ચાલ્યું કે ,’આ હકિકત છે’.

જતીન જલ્પાની ભાવના સમજી શકવાને અસમર્થ હતો. તેના પોતાના હાલ પણ કંઇ વખાણવા જેવા ન હતા, સુહાની અને જલ્પા વચ્ચે ઝોલા ખાતો હતો. અટવાતો હતો. ભૂતકાળ ભૂલવાનો વ્યર્થ પ્રયત્ન કરી રહ્યો. પણ એમ કાંઈ જીવનના ૨૫ વર્ષ ભુંસાય ખરા ? તો પછી જલ્પાનો સંગ માણાય કઈ રીતે ? જલ્પાના રૂપે તેણે સુંદર મિત્રની પ્રાપ્તિ થઈ હતી. જેણે હ્રદયમાં સ્થાન આપવાનું હતું. મિત્ર રૂપે તો જીવન સાથે છેલ્લા દસેક વર્ષથી વણાઈ હતી. આ તો મધદરિયે સુહાનીએ સાથ ત્યજ્યો એટલે એકલતા દૂર કરવાનો માર્ગ હતો. જે સુંદર અને મનગમતો હતો. મન અને શરીરની માગ વચ્ચે ઘર્ષણ ચાલતું હતું. આજે જલ્પા સાથે તાજમાં બેઠો હતો અને માનસ પટ પર સુહાની છવાઈ હતી. સુહાનીનો દોરવાયો અંહી સુધી આવ્યો તો ખરો ! પણ નક્કી કરી ન શક્યો એ શું ઝંખે છે ?

ચાલતા ચાલતા મંઝિલ પર સાથી નો હાથ છૂટી જાય અને નવો પ્રવાસી મળે તો તેની સાથે મનમેળ તેમજ પ્યાર થતા સમય લાગે એ સ્વભાવિક છે. જલ્પાને જોતા જતીન ધરાતો ન હતો. તેના મુખ પરના ભાવ વાંચવામાં તેને નિષ્ફળતા મળી. અચાનક જલ્પાને થયું જતીને તેને તાકી રહ્યો છે. જલ્પાએ જાત ઉપર કાબૂ મેળવ્યો અને  વાતચીતમાં પરોવાનો પ્રયાસ આદર્યો. એક પણ શબ્દ ગળાની બહાર નિકળી શક્યો નહી.  જતીન આખરે હકિકતની હરિયાળીમાં લહેરાવવા તૈયાર હતો. તે જલ્પાની વહારે ધાયો.

જતીનને લાગ્યું, પહેલ તેણેજ કરવી પડશે. ‘ચાલો તો ડીનરમાં શું મંગાવશું’?

જતીને પૂછેલા પ્રશ્નના જવાબમાં જલ્પાએ સામો પ્રશ્ન કર્યો. ‘ તમને ખબર હશે અંહી કઈ વાનગી સરસ મળે છે’. આજે જલ્પા જતીન જે પણ કરે તેમાં ઉત્સાહ સભર સાથ આપવા કટીબદ્ધ થઈ. એવો સુંદર જવાબ આપતી કે છેલ્લો નિર્ણય જતીને જ કરવો પડે. જતીને તો સવારથી કાંઈ ખાધું ન હતું. બસ સાંજની ઈંતજારીમાં ભૂખ ભાગી ગઈ હતી. જલ્પાના હાલ તેનાથી સારા ન હતા. મનમાં ઉઠતા ઉમંગના ફુવારામાં સ્નાન કરી રહી હતી. ભૂખ જાણે આજે દિવસ દરમ્યાન  ભાગી ગઈ હતી તે અત્યારે ડ્રાંઉ ડ્રાંઉ કરી રહી.

જતીને સારામાં સારા બે પંજાબી શાક, રૂમાલી રોટી અને બિરિયાની મંગાવ્યા. પાપડ, કચુંબર અને ભજીયા ભૂલ્યા વગર પહેલા લાવવાનું કહ્યું. જલ્પા જતીનના મુખ પરના બદલાતા ભાવ નિરખી રહી. સમય . સમયનું કામ કરે છે. ક્યારેક વહેલું ક્યારેક મોડું એમ માનવીને લાગે છે. ખરું જોતા યોગ્ય સમયે તે થયા વગર રહેતું નથી. આજની મધુર સાંજ જલ્પા અને જતીનને નામ !

બન્ને જણા આ પરિસ્થિતિને પોત પોતાની રીતે યાદગાર બનાવવા પ્રય્ત્ન આદરી રહ્યા.

જલ્પા અને જતીન બન્ને ખુશ દેખાતા હતા. જલ્પાને જતીનનો સંગ ગમતો હતો. જીવનમાં પહેલીવાર ‘પ્રેમ’નો અર્થ સમજી હતી.  પ્રેમ થાય ત્યારે કેવી લાગણી ઉદભવે, શરીરમાં કેવા સ્પંદનો ઉઠે, અણુ અણુ પ્રેમ માટે તરસે આ બધું ખૂબ ગમ્યું હતું. જતીન માટે આ નવું ન હતું તે તો પાકો અનુભવિયો હતો. બે જુવાન જોધ દીકરીઓને બાપ હતો. જલ્પાની હાલત જોવી તેને ગમતી હતી. તેની આંખો પામી ગઈ હતી કે જલ્પાને સ્પર્શ અને સહવાસ દ્વારા કેટલો રોમાંચ થઈ રહ્યો છે.

જલ્પા ખુલ્લા દિલે પોતાના મનના ભાવ કોઈની પાસે ઠાલવી શકતી ન હતી.  બન્ને ભાઈ બહેન નાના હતા. મીઠી મુઝવણની માદકતા અનુભવતી હતી. જતીન માટે આ અહેસાસ નવો ન હતો.

આજે રહી રહીને જલ્પાના  મનમાં વિચાર ઝબકી ગયો, ‘મારી ગાડી છૂટી ગઈ હતી” !

હા, જીવનમાં  તેણે ઘણું મેળવ્યું હતું . તેની સામે તેણે ઘણું ગુમાવ્યું પણ હતું. સંજોગો આગળ માનવી, સારા અને નરસાની તુલના કરી  પોતાનો રાહ તય કરે છે. જલ્પાને લાગ્યું હવે સાચી કેડી પર પગરણ માંડી રહી છે. કંઈ પામવા કશુંક ખોવું પણ પડે !